ลงบันไดแต่ละขั้น เจ็บแปล๊บขึ้นมาทุกครั้ง
นานจนชินกับความเจ็บ
แต่ไม่เคยชินกับการที่ทำอะไรไม่ได้เหมือนเดิม
สมชาย อายุ 55 ปี เคยขึ้นลงบันไดบ้านวันละหลายสิบครั้งโดยไม่คิดอะไร
จนวันหนึ่งเข่าซ้ายเริ่มบอกว่า "พอแล้ว"
สามเดือนที่ผ่านมา เขาหลีกเลี่ยงบันได เลี่ยงการเดินไกล เลี่ยงแม้แต่การนั่งพับเพียบกับหลาน
หมอบอกว่าต้องผ่าตัด เขากลัว จึงยังไม่ทำอะไร
แต่ยาแก้ปวดที่กินทุกวันก็ไม่ได้ทำให้เข่าดีขึ้น
บทความนี้จะอธิบายว่า ระหว่างยาแก้ปวดกับการผ่าตัด ยังมีทางเลือกอะไรอีกบ้าง และเมื่อไหร่แต่ละทางถึงเหมาะกับใคร
――――――――――――――――――――――――
เข่าเสื่อม ปวดเข่าเรื้อรัง แก้ได้โดยไม่ต้องรีบผ่าตัดเสมอไป
――――――――――――――――――――――――
[1] ความเจ็บที่ "อยู่กับมันไปเรื่อย ๆ" ไม่ใช่คำตอบที่ดีเสมอไป
หลายคนรู้สึกว่าปวดเข่าเป็นเรื่องปกติของอายุ
กินยาแก้ปวดไปวัน ๆ รอให้มันผ่านไปเอง
บางคนกลัวผ่าตัดจนไม่กล้าไปหาหมอ
แต่ความจริงคือ เข่าเสื่อมมีระดับ
และในแต่ละระดับ มีทางเลือกที่ต่างกัน
การรอโดยไม่ทำอะไรเลย บางครั้งทำให้โอกาสที่จะรักษาแบบไม่ผ่าตัดหายไป
ถ้าคุณปวดเข่ามาหลายเดือนแล้วยังไม่รู้ว่าตัวเองอยู่ในระดับไหน บทความนี้จะช่วยให้เห็นภาพชัดขึ้น
――――――――――――――――――――――――
[2] คนปวดเข่าส่วนใหญ่ไม่ได้อยากผ่าตัด แต่ก็ไม่รู้ว่าต้องทำอะไรต่อ
สมชายไม่ได้อยู่คนเดียวในความลังเลนั้น
คนที่มาพบแพทย์ด้วยอาการปวดเข่าเรื้อรัง จำนวนมากกำลังถือยาแก้ปวดในมือ
กินมาหลายเดือน ดีขึ้นบ้าง กลับมาปวดใหม่ วนซ้ำไม่รู้จบ
สิ่งที่พวกเขาต้องการจริง ๆ ไม่ใช่แค่ยา
แต่คือคำตอบว่า "ฉันอยู่ตรงไหน และขั้นต่อไปของฉันคืออะไร"
――――――――――――――――――――――――
[3] ทำไมเข่าถึงปวดตอนลงบันได และมันเริ่มแย่ลงได้อย่างไร
ก่อนจะรู้ว่าต้องทำอะไร ต้องเข้าใจก่อนว่าเกิดอะไรขึ้นในเข่า
หลายคนไม่รู้ว่าความเจ็บปวดที่รู้สึกอยู่ทุกวัน มีที่มาที่ไปชัดเจน
ภายในข้อเข่า มีกระดูกอ่อนบาง ๆ ที่ทำหน้าที่เหมือน "เบาะรองรับแรง" ระหว่างกระดูกต้นขากับกระดูกหน้าแข้ง เมื่อเราเดิน วิ่ง หรือลงบันได เบาะนี้จะดูดซับแรงกระแทกแทนกระดูก
เมื่ออายุมากขึ้น หรือมีปัจจัยอื่นร่วมด้วย เบาะกระดูกอ่อนนี้จะค่อย ๆ บางลง สูญเสียความยืดหยุ่น และเริ่มแตกร้าวทีละน้อย กระบวนการนี้เรียกว่า โรคข้อเข่าเสื่อม (Osteoarthritis)
ทำไมถึงเจ็บมากตอนลงบันได คำตอบคือ ท่าลงบันไดทำให้แรงที่กระทำต่อเ