ไม่ใช่เรื่องเกินจริงสำหรับผู้สูงอายุที่มีกระดูกพรุน!

ปวดหลัง เพราะกระดูกพรุนแล้วยุบ… อาการที่หลายคนมองข้าม จนสายเกินไป

“แค่ไอแรง ๆ ก็กระดูกหลังหักได้เหรอคะหมอ!?”

คุณยายวัย 72 ปี ถามด้วยสีหน้างุนงง หลังจากที่มาหาหมอเพราะปวดหลังอย่างรุนแรง ไม่มีอุบัติเหตุ ไม่มีล้ม แต่จู่ ๆ ก็ลุกไม่ไหว และรู้สึกหลังโก่งลงอย่างเห็นได้ชัด

หมอสั่ง X-ray ตรวจ แล้วพบว่ากระดูกสันหลังของคุณยายยุบไปหลายข้อ! และนี่คือผลจาก “โรคกระดูกพรุน” ที่หลายคนยังไม่รู้ว่าเป็นโรคเงียบที่อันตรายกว่าที่คิด

หมออยากบอกว่า… อาการปวดหลังเฉียบพลันในผู้สูงอายุ อย่าชะล่าใจเด็ดขาด

โดยเฉพาะถ้าไม่เคยปวดมาก่อน อยู่ดี ๆ ปวดหลังอย่างรุนแรง ไอหรือจามแล้วเจ็บหลังมากขึ้น หรือหลังโก่งลงเรื่อย ๆ อาจเป็นสัญญาณของกระดูกสันหลังทรุดจากภาวะกระดูกพรุน

กระดูกพรุนแล้วยุบคืออะไร?

กระดูกพรุน (Osteoporosis) คือ ภาวะที่มวลกระดูกลดลง และโครงสร้างภายในกระดูกเปราะบางลง ทำให้กระดูกแตกหักได้ง่าย แม้ไม่มีอุบัติเหตุรุนแรง

ในผู้สูงอายุ โดยเฉพาะผู้หญิงหลังหมดประจำเดือน ฮอร์โมนที่ช่วยรักษาความแข็งแรงของกระดูกลดลง ทำให้กระดูกสันหลังส่วนอกและเอวมีโอกาสยุบตัวได้ง่ายที่สุด

สัญญาณที่ควรระวัง

  • ปวดหลังแบบเฉียบพลัน โดยไม่ทราบสาเหตุ

  • เจ็บมากเวลาลุกจากเตียง ไอ จาม หรือก้มเงย

  • หลังเริ่มโก่งลง หรือความสูงลดลงเร็วผิดปกติ

  • เคยล้มแล้วกระดูกหักง่ายกว่าปกติ

หมอตรวจยังไง?

แพทย์จะทำการตรวจร่างกาย และอาจสั่ง X-ray หรือ MRI เพื่อดูว่ามีกระดูกทรุดหรือยุบตรงจุดใด

ถ้าพบว่าเป็นจากกระดูกพรุน อาจแนะนำให้ตรวจความหนาแน่นของกระดูก (Bone densitometry หรือ DEXA scan) เพื่อประเมินความรุนแรงของโรค

แนวทางการรักษา

  • พักการเคลื่อนไหวช่วงแรก พร้อมใช้เสื้อพยุงหลัง (Back brace) ช่วยลดการเคลื่อนไหว

  • ให้ยารักษาอาการปวด เช่น การฉีดยาเข้าโพรงประสาท เพื่อลดการอักเสบและระงับปวด

  • ให้ยารักษากระดูกพรุน เช่น ยากลุ่ม Bisphosphonates หรือยาช่วยสร้างกระดูก Teriparatide

  • ถ้ากระดูกยุบรุนแรงหรือปวดเรื้อรังมาก อาจพิจารณาทำหัตถการ เช่น การฉีดซีเมนต์ (Vertebroplasty หรือ Kyphoplasty) เพื่อประคองกระดูก

ป้องกันไว้ก่อน ดีกว่าให้กระดูกหัก

  • ตรวจความหนาแน่นของกระดูกตั้งแต่ช่วงวัยทอง โดยเฉพาะผู้หญิงอายุเกิน 65 ปี หรือผู้ชายอายุเกิน 70 ปี

  • ออกกำลังกายแบบลงน้ำหนัก (เช่น เดินช้า ๆ ยืนขาเดียว) อย่างสม่ำเสมอ

  • รับประทานอาหารที่มีแคลเซียมและวิตามิน D อย่างพอเพียง

  • หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์ และยาที่มีผลกระทบต่อกระดูกโดยไม่จำเป็น

หมอสรุปให้นะครับ…

อาการปวดหลังในผู้สูงอายุไม่ใช่เรื่องเล็ก โดยเฉพาะเมื่อเกิดแบบเฉียบพลัน และไม่มีการล้มชัดเจน

กระดูกพรุนแล้วยุบ อาจเกิดได้จากแค่ไอแรง ๆ หรือสะดุดเบา ๆ เท่านั้น

ยิ่งตรวจเจอเร็ว ยิ่งรักษาได้เร็ว และลดโอกาสกระดูกหักซ้ำในอนาคตได้ครับ

อย่ารอให้หลังโก่ง หรือปวดจนลุกไม่ได้ ถึงจะมาตรวจนะครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng

#ปวดหลัง

#กระดูกพรุน

#กระดูกสันหลังยุบ

#หลังโก่ง

#ปวดหลังผู้สูงอายุ

#หมอกระดูก

#หมอเก่ง

คำถามที่พบบ่อย

Q: คุณยายไอแรงๆ แล้วหลังหักได้จริงๆ เหรอคะ?

A: ใช่ค่ะ ในผู้สูงอายุที่มีภาวะกระดูกพรุน การไอแรงๆ ก็อาจทำให้กระดูกสันหลังยุบหรือหักได้ค่ะ

Q: อาการปวดหลังแบบไหนที่ต้องรีบไปหาหมอคะ?

A: หากมีอาการปวดหลังเฉียบพลันโดยไม่ทราบสาเหตุ หรือปวดมากขึ้นเวลาไอ จาม หรือหลังเริ่มโก่งลง ควรปรึกษาแพทย์ค่ะ

Q: กระดูกพรุนนี่มันอันตรายมากเลยไหมคะ?

A: กระดูกพรุนเป็นโรคเงียบที่อันตรายค่ะ เพราะทำให้กระดูกเปราะบางและแตกหักได้ง่าย แม้จากการเคลื่อนไหวที่ไม่รุนแรง

Q: ถ้ากระดูกสันหลังยุบแล้ว จะรักษาให้กลับมาเป็นปกติได้ไหมคะ?

A: การรักษาจะช่วยบรรเทาอาการปวดและประคองกระดูกค่ะ ส่วนการกลับมาเป็นปกติอาจขึ้นอยู่กับความรุนแรงและการตอบสนองต่อการรักษาค่ะ

Q: มีวิธีป้องกันไม่ให้กระดูกพรุนแล้วกระดูกหักไหมคะ?

A: การออกกำลังกายสม่ำเสมอ รับประทานอาหารที่มีแคลเซียมและวิตามินดีเพียงพอ และตรวจความหนาแน่นของกระดูกเป็นประจำ อาจช่วยป้องกันได้ค่ะ