หลายคนอาจเคยมีประสบการณ์ยกแขนขึ้นแล้วรู้สึกเจ็บไหล่ บางคนเจ็บจนยกแขนไม่ขึ้น หวีผมไม่ถนัด ใส่เสื้อผ้าลำบาก หรือแม้แต่เอื้อมหยิบของบนชั้นสูงก็เจ็บจี๊ดทันที อาการเหล่านี้ไม่ได้เกิดจากความเมื่อยธรรมดา แต่บ่งบอกว่าไหล่ของคุณอาจกำลังมีปัญหา
ลองนึกถึงคุณศิริพร อายุ 48 ปี พนักงานบัญชีที่ต้องนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์ตลอด วันหนึ่งเธอสังเกตว่าเวลาเอื้อมหยิบเอกสารบนชั้น เจ็บไหล่ทันทีเหมือนมีอะไรหนีบอยู่ พอเวลาผ่านไปอาการไม่หาย แถมตอนกลางคืนยังเจ็บจนรบกวนการนอน สุดท้ายไปพบแพทย์จึงทราบว่าเป็นภาวะ “เอ็นไหล่อักเสบและเส้นเอ็นไหล่ถูกหนีบ”
ไหล่ทำงานเหมือนบานพับที่ซับซ้อน
ข้อไหล่เปรียบเสมือนบานพับที่หมุนได้รอบทิศทาง มีทั้งกระดูก เอ็น กล้ามเนื้อ และถุงน้ำเล็ก ๆ ที่ช่วยลดแรงเสียดทาน หากส่วนใดส่วนหนึ่งอักเสบหรือสึกหรอ ก็จะทำให้เกิดอาการเจ็บได้ โดยเฉพาะเวลายกแขนขึ้นสูง
โรคหรือภาวะที่ทำให้เจ็บไหล่เวลา “ยกแขน”
ภาวะเส้นเอ็นไหล่ถูกหนีบ (Shoulder impingement)
เอ็นหมุนรอบไหล่ฉีกขาด (Rotator cuff tear)
อาการที่ควรสังเกต
เจ็บเวลาเอื้อมหยิบของหรือยกแขนขึ้นเหนือศีรษะ
ปวดร้าวลงแขนหรือลำคอ
ไหล่ติด แขนยกไม่ขึ้น
ปวดมากตอนกลางคืนจนรบกวนการนอน
แขนอ่อนแรง ใช้งานไม่ถนัด
สัญญาณอันตรายที่ควรรีบพบแพทย์ ได้แก่ เจ็บไหล่อย่างรุนแรงทันทีหลังอุบัติเหตุ แขนยกไม่ขึ้นเลย หรือมีเสียง “ป๊อบ” ตามด้วยปวดและอ่อนแรงมาก
ปัจจัยเสี่ยง
อายุ 40 ปีขึ้นไป (เสื่อมตามวัย)
ใช้งานแขนและไหล่ซ้ำ ๆ เช่น ยกของหนัก เล่นกีฬา ว่ายน้ำ เทนนิส
นั่งทำงานท่าเดิมนาน ๆ
โรคเบาหวาน (เสี่ยงโรคไหล่ติดสูงขึ้น)
การตรวจวินิจฉัย
แพทย์จะตรวจร่างกายโดยให้ผู้ป่วยยกแขน กางแขน หรือหมุนไหล่ในท่าต่าง ๆ เพื่อหาตำแหน่งที่เจ็บ และอาจใช้การตรวจเพิ่มเติม เช่น
เอกซเรย์ ดูกระดูกหรือหินปูนเกาะเอ็น
อัลตราซาวด์ เห็นเอ็นอักเสบหรือฉีกขาดได้
เอ็มอาร์ไอ (เอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า) ช่วยดูรายละเอียดของเอ็นและกล้ามเนื้อรอบไหล่
การรักษาแบบไม่ผ่าตัด
การใช้ยา
การฉีดยาลดอักเสบเฉพาะตำแหน่งด้วยอัลตราซาวด์
เงื่อนไขที่ควรพิจารณาผ่าตัด ได้แก่ เอ็นรอบไหล่ฉีกขาดขนาดใหญ่ ยกแขนไม่ขึ้นเลย หรือรักษาวิธีอื่นแล้วไม่ดีขึ้น
พยากรณ์โรค
ถ้าพบตั้งแต่ระยะเริ่มต้นและรักษาอย่างต่อเนื่อง ส่วนใหญ่สามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้ตามปกติ แต่หากปล่อยไว้นานอาจทำให้เอ็นฉีกมากขึ้น ไหล่ติด แขนใช้งานได้น้อยลง
ภาวะแทรกซ้อนที่ควรระวัง
ไหล่ติดเรื้อรัง ยกแขนไม่ขึ้น
เอ็นฉีกขาดมากขึ้นจนต้องผ่าตัด
กล้ามเนื้อรอบไหล่อ่อนแรง
แผนดูแลตัวเองเบื้องต้น
หลีกเลี่ยงยกของหนักหรือท่าที่ทำให้เจ็บ
ประคบร้อนเพื่อลดการตึงของกล้ามเนื้อ
บริหารกล้ามเนื้อไหล่เบา ๆ เช่น หมุนไหล่ ยกแขนในระดับที่ไม่เจ็บ
นอนตะแคงข้างที่ไม่เจ็บ
หากปวดนานเกิน 2 สัปดาห์ ควรพบแพทย์
สรุป
อาการเจ็บไหล่เวลา “ยกแขน” ไม่ใช่เรื่องเล็ก เพราะอาจเกิดจากหลายโรค เช่น เอ็นไหล่อักเสบ เส้นเอ็นถูกหนีบ หรือไหล่ติด หากมีอาการเรื้อรังควรรีบตรวจเพื่อหาสาเหตุและรักษาอย่างถูกวิธี จะได้กลับมาใช้แขนได้อย่างเต็มที่อีกครั้ง
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
#ปวดไหล่ #เอ็นไหล่อักเสบ #ไหล่ติด #สุขภาพผู้สูงอายุ #กายภาพบำบัด #หมอเก่งกระดูกและข้อ

Q: ยกแขนแล้วเจ็บไหล่ตลอดเลยค่ะ เป็นอะไรมากไหมคะ? A: อาการเจ็บไหล่เวลา ยกแขน อาจเกิดจากหลายภาวะ เช่น เอ็นอักเสบ เส้นเอ็นถูกหนีบ หรือไหล่ติด ซึ่งต้องให้แพทย์วินิจฉัยเพื่อหาสาเหตุที่แน่ชัด Q: ถ้าเจ็บไหล่แบบนี้ ต้องผ่าตัดเลยหรือเปล่าคะ? A: การรักษาขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของอาการ ในหลายกรณี อาจรักษาด้วยวิธีอื่นที่ไม่ต้องผ่าตัดก่อน Q: อายุ 40 กว่าแล้วค่ะ ยกแขนแล้วเจ็บไหล่ เป็นเพราะอายุเยอะขึ้นหรือเปล่า? A: อายุที่มากขึ้นเป็นปัจจัยเสี่ยงหนึ่งที่ทำให้เกิดปัญหาเกี่ยวกับไหล่ได้ แต่ก็อาจมีสาเหตุอื่นร่วมด้วย Q: มีวิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นไหมคะ ถ้าเจ็บไหล่เวลา ยกแขน? A: เบื้องต้น ควรหลีกเลี่ยงท่าที่ทำให้เจ็บ ประคบร้อน และลองบริหารกล้ามเนื้อไหล่เบา ๆ ในระดับที่ไม่เจ็บ Q: ถ้าปวดไหล่ตอนกลางคืนจนนอนไม่หลับ ควรทำอย่างไรคะ? A: อาการปวดไหล่ตอนกลางคืนที่รบกวนการนอน อาจบ่งบอกถึงความผิดปกติที่ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและรับการรักษาที่เหมาะสม