กระดูกหักเพราะโรคแทรกซ้อน…รู้จัก “Fibrous Dysplasia” ในวัยรุ่น

คุณพ่อพาลูกชายอายุ 16 ปี มาพบหมอเพราะหกล้มเบา ๆ แต่กระดูกสะโพกกลับหักแบบที่ไม่ควรเกิดในเด็กวัยนี้ เมื่อทำการตรวจละเอียด พบว่ามีโรคที่ชื่อว่า Fibrous Dysplasia แทรกอยู่ในกระดูก ทำให้กระดูกเปราะและหักง่ายกว่าคนปกติ

หมออยากเล่าเรื่องนี้ให้ฟัง เพื่อให้ทุกคนเข้าใจว่าโรคกระดูกบางอย่าง แม้พบไม่บ่อย แต่ก็ทำให้เด็กหรือวัยรุ่นมีกระดูกหักได้โดยไม่จำเป็นต้องมีอุบัติเหตุรุนแรง

Fibrous Dysplasia คืออะไร?

เป็นโรคที่เกิดจากความผิดปกติของกระดูกตั้งแต่กำเนิด ทำให้เนื้อกระดูกบางส่วนถูกแทนที่ด้วยเนื้อเยื่อเส้นใย (fibrous tissue) กระดูกจึงไม่แข็งแรงเหมือนปกติ

พูดง่าย ๆ คือ กระดูกที่ควรจะแข็งเป็นแท่งดันมี “โพรงที่อ่อนแอ” อยู่ข้างใน เมื่อรับแรงกดหรือกระแทกเพียงเล็กน้อยก็อาจหักได้

อาการที่พบบ่อย

  • กระดูกหักบ่อย โดยเฉพาะบริเวณสะโพก ขา หรือแขน

  • อาจมีอาการปวดกระดูกเรื้อรัง

  • กระดูกผิดรูป เช่น ขาโก่ง หรือใบหน้าผิดรูป หากเป็นที่กะโหลกหรือกระดูกใบหน้า

  • ในบางคนโรคนี้อาจไม่แสดงอาการจนโต

การวินิจฉัย

  • เอกซเรย์: เห็นกระดูกมีลักษณะพรุนหรือเป็นลายคล้าย “แก้วฝ้า”

  • MRI / CT Scan: ใช้ประเมินความแข็งแรงและการลุกลามของโรค

  • การตรวจชิ้นเนื้อกระดูก: เพื่อยืนยันการวินิจฉัย

การรักษา

เป้าหมายคือป้องกันการหักซ้ำ และแก้ไขเมื่อกระดูกหัก

ถ้ายังไม่หัก

ถ้ามีการหัก (pathologic fracture)

การรักษาเสริม

พยากรณ์โรค

ส่วนใหญ่โรคนี้เป็นโรคไม่ร้ายแรง ไม่ใช่มะเร็ง แต่เป็นโรคเรื้อรังที่ต้องติดตามต่อเนื่อง กระดูกที่มีรอยโรคมักอ่อนแอกว่าปกติ จึงต้องระวังเรื่องการหักซ้ำ และอาจมีความผิดรูปของกระดูกได้

หากได้รับการรักษาที่ถูกต้อง ผู้ป่วยยังสามารถใช้ชีวิตใกล้เคียงปกติ เรียนหนังสือ เล่นกีฬาเบา ๆ และทำกิจกรรมในชีวิตประจำวันได้

สรุป

“Fibrous Dysplasia” เป็นโรคกระดูกที่พบได้ตั้งแต่วัยเด็กและวัยรุ่น ทำให้กระดูกเปราะและหักง่าย แม้เพียงหกล้มเล็กน้อย การรู้จักโรคนี้ช่วยให้ครอบครัวเข้าใจว่าอาการกระดูกหักไม่ได้เกิดจากความซุ่มซ่ามเสมอไป แต่บางครั้งเกิดจากโรคที่ซ่อนอยู่ในกระดูก

การวินิจฉัยและรักษาโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญจะช่วยป้องกันภาวะแทรกซ้อน และทำให้ผู้ป่วยกลับมาใช้ชีวิตได้ตามปกติครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#FibrousDysplasia #กระดูกหัก #โรคกระดูกในเด็ก #หมอเก่งกระดูกและข้อ

คำถามที่พบบ่อย

Q: หนูหกล้มเบาๆ แต่กระดูกสะโพกหักแบบนี้ เป็นเพราะหนูซุ่มซ่ามเองหรือเปล่าคะ?

A: ไม่เสมอไปค่ะ บางครั้งอาจเกิดจากโรคกระดูกที่ทำให้กระดูกเปราะและหักง่ายกว่าปกติได้

Q: โรค Fibrous Dysplasia นี่อันตรายมากไหมคะ?

A: ส่วนใหญ่เป็นโรคเรื้อรังที่ไม่ร้ายแรงและไม่ใช่เนื้อร้าย แต่ต้องมีการดูแลและติดตามอาการอย่างต่อเนื่องค่ะ

Q: ถ้าเป็นโรคนี้แล้ว จะกลับไปเล่นกีฬาหรือทำกิจกรรมปกติได้ไหมคะ?

A: หากได้รับการรักษาที่เหมาะสม ผู้ป่วยส่วนใหญ่ยังสามารถใช้ชีวิตใกล้เคียงปกติ และทำกิจกรรมต่างๆ ได้ค่ะ

Q: หมอจะรู้ได้ยังไงว่าหนูเป็นโรคนี้?

A: แพทย์จะวินิจฉัยจากการตรวจร่างกาย เอกซเรย์ หรือการทำ MRI/CT Scan เพื่อประเมินสภาพกระดูกค่ะ

Q: ถ้ากระดูกหักไปแล้ว จะรักษาให้กลับมาแข็งแรงเหมือนเดิมได้ไหม?

A: การรักษาจะมุ่งเน้นที่การป้องกันการหักซ้ำและการแก้ไขเมื่อกระดูกหักค่ะ

เอกสารอ้างอิง

[1] Shrader MW, et al. Pathologic femoral neck fractures in children. American Journal of Orthopedics. 2009. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19340370/

[2] Slobogean GP, et al. Complications following young femoral neck fractures. Injury. 2015. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25480307/

[3] Gill KG. Pediatric hip: pearls and pitfalls. Seminars in Musculoskeletal Radiology. 2013. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23787987/