ปวดไหล่…ใช่แค่ปวดธรรมดา หรือเป็น “ข้อไหล่เสื่อมตรงข้อต่อกระดูกไหปลาร้ากับหัวไหล่ (AC joint arthritis)”

“หมอครับ ช่วงนี้ผมยกของขึ้นสูง ๆ ไม่ได้เลย เจ็บตรงหัวไหล่ด้านบนมาก ยิ่งเวลายกแขนข้ามศีรษะเหมือนมีเข็มทิ่มเลย” — คำบ่นจากคุณสมชาย อายุ 55 ปี ที่เดินกุมไหล่เข้ามาตรวจ

หลายคนเวลาเจ็บไหล่มักจะคิดว่าเป็นกล้ามเนื้ออักเสบ หรือเส้นยึดธรรมดา แต่จริง ๆ แล้วสาเหตุหนึ่งที่เจอบ่อยในคนวัยกลางคนขึ้นไปคือ ข้อไหล่เสื่อมตรง “AC joint” ซึ่งเป็นจุดเชื่อมระหว่างกระดูกไหปลาร้า กับกระดูกหัวไหล่ด้านบน

ข้อไหล่เสื่อมตรง AC joint คืออะไร?

ลองนึกภาพเหมือนบานพับเล็ก ๆ ที่อยู่บนสุดของหัวไหล่ บานพับนี้ช่วยให้เราเคลื่อนไหวไหล่ได้หลายทิศทาง พอใช้ไปนาน ๆ บานพับก็สึกหรอ มีการเสื่อม เกิดการเสียดสี และอักเสบขึ้น

เมื่อข้อนี้เสื่อม จะทำให้เกิดอาการปวดโดยเฉพาะเวลายกแขนสูง ๆ หรือกางแขนข้ามตัว

สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง

  • การใช้งานไหล่มาก เช่น ยกของหนัก ทำงานก่อสร้าง เล่นกีฬาที่ใช้แขนบ่อย

  • อายุที่มากขึ้น กระดูกและข้อเสื่อมตามเวลา

  • การบาดเจ็บเก่า ๆ ที่หัวไหล่ เช่น เคยหกล้ม กระแทกแรง ๆ

  • การใช้งานท่าเดิมซ้ำ ๆ เป็นเวลานาน

อาการที่พบบ่อย

  • ปวดตรงหัวไหล่ด้านบน โดยเฉพาะเวลายกแขนสูง

  • เจ็บเวลาเอื้อมมือไปด้านใน เช่น เอื้อมข้ามตัว หรือพาดไหล่

  • นอนตะแคงข้างที่เจ็บแล้วปวดจนหลับไม่สบาย

  • บางครั้งกดตรงปุ่มกระดูกบนหัวไหล่แล้วเจ็บจี๊ด

การตรวจวินิจฉัย

หมอจะเริ่มจากการซักประวัติ ตรวจร่างกาย เช่น กดดูจุดกดเจ็บ หรือทำท่าทดสอบที่กระตุ้นข้อ AC ว่ามีอาการปวดหรือไม่

หากต้องการยืนยัน อาจทำ เอกซเรย์ เห็นช่องข้อแคบลง มีกระดูกงอก หรือบางรายใช้ อัลตราซาวด์ หรือ MRI เพื่อดูรายละเอียดเพิ่ม

การรักษา

การดูแลตัวเอง

การใช้ยา

การฉีดยา

การทำกายภาพบำบัด

การผ่าตัด (ในกรณีที่อาการรุนแรงและรักษาวิธีอื่นไม่หาย)

พยากรณ์โรค

ส่วนใหญ่แล้วอาการจะดีขึ้นหากได้รับการรักษาและปรับพฤติกรรมการใช้งาน บางคนหายได้และกลับมาใช้งานได้ปกติ แต่หากปล่อยทิ้งไว้นาน อาจทำให้เจ็บเรื้อรัง ใช้งานแขนได้น้อยลง และเสี่ยงต่อการเกิดภาวะไหล่ติด

ภาวะแทรกซ้อนที่ควรระวัง

  • ใช้งานแขนไม่เต็มที่ ทำงานบ้านหรือทำงานประจำลำบาก

  • เจ็บเรื้อรังจนคุณภาพชีวิตแย่ลง

  • ไหล่ติด เคลื่อนไหวได้จำกัด

หมอสรุปว่า…

ปวดไหล่ตรงหัวไหล่ด้านบน ไม่ได้หมายความว่าเป็นกล้ามเนื้ออักเสบเสมอไป อาจเป็น ข้อไหล่เสื่อมตรง AC joint ได้ ถ้ามีอาการปวดบ่อย ๆ ยกแขนไม่ไหว นอนตะแคงเจ็บ ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจให้ชัด จะได้รักษาถูกวิธี

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#ปวดไหล่ #ข้อไหล่เสื่อม #ACjoint #ปวดข้อ #หมอเก่งกระดูกและข้อ

คำถามที่พบบ่อย

Q: ปวดไหล่ด้านบน ยกแขนไม่ค่อยขึ้น เป็นอะไรมากไหมคะ?

A: อาจเป็นข้อไหล่เสื่อมตรง AC joint ได้ค่ะ ซึ่งต้องให้แพทย์ตรวจวินิจฉัยเพื่อความชัดเจน

Q: อาการแบบนี้ต้องผ่าตัดเลยหรือเปล่าคะ?

A: การผ่าตัดจะพิจารณาในกรณีที่อาการรุนแรงและรักษาด้วยวิธีอื่นแล้วไม่ดีขึ้นค่ะ

Q: ถ้าเป็นข้อไหล่เสื่อม AC joint จะหายขาดไหมคะ?

A: ส่วนใหญ่จะดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษาและปรับพฤติกรรม แต่หากปล่อยไว้อาจมีอาการเรื้อรังได้ค่ะ

Q: มีวิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นไหมคะ?

A: การดูแลตัวเองเบื้องต้นอาจรวมถึงการปรับพฤติกรรมการใช้งานไหล่ค่ะ

Q: ปวดไหล่แบบนี้ต้องไปหาหมอเลยไหม?

A: หากมีอาการปวดบ่อย ๆ ยกแขนไม่ไหว หรือนอนตะแคงแล้วเจ็บ ควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจค่ะ