🖐️ ปวดข้อมือข้างนิ้วโป้ง.ใช่ “เดอเกอร์แวง” หรือเปล่า? รักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัดจริงไหม?
“หมอคะ หนูทำงานใช้มือเยอะมากเลยค่ะ พิมพ์คอม จับโทรศัพท์ อุ้มลูก ทำกับข้าว พักหลังเวลาบิดฝาขวดหรือยกของ จะปวดจี๊ดตรงข้อมือข้างแม่มือ เจ็บจนทำอะไรไม่ถนัดเลย กลัวจะต้องผ่าตัด...”
นี่คือเสียงจาก “คุณนิด” อายุ 38 ปี พนักงานออฟฟิศที่เจอปัญหานี้บ่อยมาก และจริง ๆ แล้วเป็นโรคที่พบได้บ่อยในคนที่ใช้มือซ้ำ ๆ เช่น แม่บ้าน คุณแม่อุ้มลูก หรือแม้แต่วัยรุ่นที่เล่นมือถือทั้งวัน
อาการที่คุณนิดเจอ เรียกว่า “โรคเดอเกอร์แวง” หรือชื่อเต็ม ๆ ว่า “เอ็นข้อมืออักเสบด้านข้างแม่มือ” (De Quervain’s tenosynovitis)
💡 โรคเดอเกอร์แวงคืออะไร?
หมออยากให้ลองนึกภาพ “เอ็นข้อมือ” เป็นเหมือนเชือกที่ช่วยให้เราขยับนิ้วและข้อมือได้อย่างนุ่มนวล โดยมีปลอกหุ้มอยู่รอบ ๆ เพื่อให้เอ็นลื่นไหลเหมือนเชือกในท่อ
แต่เมื่อเราใช้งานมือซ้ำ ๆ เช่น พิมพ์คอม จับโทรศัพท์ ยกของ อุ้มลูก หรือเล่นกีฬา เอ็นและปลอกหุ้มตรงข้างแม่มือจะเสียดสีกันจน “อักเสบและบวม” พอปลอกหุ้มบวมขึ้น ช่องที่เอ็นวิ่งผ่านก็แคบลง เหมือน “เชือกติดในท่อ” ทุกครั้งที่ขยับจะเจ็บจี๊ดทันที
🔎 อาการที่ควรรู้
อาการของโรคเดอเกอร์แวงมักเริ่มจาก
-
ปวดบริเวณข้อมือด้านข้างแม่มือ (โคนแม่มือ)
-
เจ็บมากเวลาบิดฝาขวดหรือยกของ
-
เวลาขยับนิ้วหัวแม่มือจะปวดจี๊ด
-
กดบริเวณข้อมือใกล้โคนนิ้วโป้งแล้วเจ็บ
บางคนปวดร้าวขึ้นไปถึงปลายแขน หรือรู้สึกเหมือนข้อมือตึง ๆ เวลาขยับนิ้วโป้งขึ้นลง
🧠 สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง
-
การใช้มือซ้ำ ๆ เป็นเวลานาน เช่น พิมพ์คอม เล่นมือถือ อุ้มลูก
-
การอุ้มเด็กเล็กโดยใช้นิ้วหัวแม่มือรองตัวเด็ก (แม่มือแบะออก)
-
การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนในช่วงหลังคลอด
-
อายุ 30–50 ปี พบได้บ่อยในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย
-
การบาดเจ็บบริเวณข้อมือ หรืออุบัติเหตุซ้ำเดิม
🔍 การตรวจวินิจฉัย
หมอมักจะตรวจได้จากการซักประวัติและตรวจร่างกาย โดยมีท่าทดสอบที่เรียกว่า “Finkelstein test” คือให้ผู้ป่วยกำมือโดยเอาแม่มือเข้าไว้ข้างใน แล้วหมอจะงอข้อมือลงด้านนิ้วก้อย ถ้าเจ็บจี๊ดตรงข้างแม่มือ แสดงว่ามีการอักเสบของเอ็นในช่องนั้นจริง
ในบางรายอาจใช้ อัลตราซาวด์ (Ultrasound) เพื่อดูความหนาของปลอกเอ็นและดูว่ามีการอักเสบหรือมีน้ำรอบ ๆ เอ็นหรือไม่ ซึ่งช่วยให้เห็นภาพชัดและไม่ต้องฉายรังสี
💉 การรักษาด้วยเทคนิค “Percutaneous Release Fascia”
สำหรับผู้ที่มีอาการปวดจากโรคเดอเกอร์แวงเรื้อรัง รักษาด้วยยาและการฉีดยาแล้วไม่ดีขึ้น ปัจจุบันมีเทคนิคใหม่ที่ช่วยรักษาได้โดย ไม่ต้องผ่าตัดเปิดแผลใหญ่ เรียกว่า “Percutaneous Release Fascia”
เทคนิคนี้เป็นการ “เปิดช่องเอ็นที่ตีบ” ให้กลับมากว้างและเคลื่อนไหวได้เป็นปกติ โดยหมอจะใช้เข็มปลอดเชื้อขนาดเล็ก เจาะผ่านผิวหนังบริเวณที่เอ็นอักเสบเพียง 1–2 มิลลิเมตร แล้วใช้ปลายเข็มพิเศษช่วยกรีดปลอกเอ็นหรือพังผืดที่ตีบออกเบา ๆ เพื่อให้เอ็นเคลื่อนผ่านได้อย่างลื่นไหลอีกครั้ง
ขั้นตอนทั้งหมดทำภายใต้ ยาชาเฉพาะที่ และ เครื่อง Ultrasound ช่วยระบุตำแหน่งแบบเรียลไทม์ หมอสามารถเห็นเอ็น เส้นเลือด และเส้นประสาทได้ชัด ทำให้ปลอดภัยสูงสุด ไม่กระทบเนื้อเยื่อรอบ ๆ
ข้อดีของเทคนิคนี้คือ
-
ไม่ต้องผ่าตัดใหญ่ ไม่มีแผลเย็บ
-
ระยะเวลาทำประมาณ 15–20 นาที
-
ปวดลดลงได้ภายใน 1–3 วันหลังทำ
-
กลับไปใช้งานมือเบา ๆ ได้ใน 1–2 วัน
-
ภาวะแทรกซ้อนต่ำมาก
หลังทำ หมอจะแนะนำให้ขยับข้อมือและนิ้วโป้งเบา ๆ ภายใน 1–2 วัน เพื่อป้องกันพังผืดกลับมาใหม่ พร้อมนัดติดตามผลจนหายดี
ผู้ป่วยส่วนใหญ่ฟื้นตัวเร็วและอาการหายขาดได้กว่า 90%
💪 การดูแลหลังทำและป้องกันซ้ำ
-
หลีกเลี่ยงการใช้มือซ้ำ ๆ ท่าเดิมนาน ๆ
-
ยืดเหยียดข้อมือและนิ้วหัวแม่มือเบา ๆ ทุกวัน
-
ประคบอุ่นวันละ 1–2 ครั้ง ช่วยให้เลือดไหลเวียนดีขึ้น
-
หากมีอาการปวดเล็กน้อยในช่วงแรก ใช้ยาแก้ปวดตามแพทย์สั่ง
-
หลีกเลี่ยงการยกของหนักใน 1 สัปดาห์แรก
🩺 หมออยากฝากไว้
เทคนิค “Percutaneous Release Fascia” เป็นทางเลือกใหม่ที่ช่วยให้ผู้ป่วยโรคเดอเกอร์แวงหายจากอาการปวดข้อมือได้ โดยไม่ต้องผ่าตัดใหญ่ ไม่ต้องพักฟื้นนาน และปลอดภัยมากเมื่อทำโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านกระดูกและข้อ ใช้เวลาไม่นานก็กลับไปใช้มือได้อย่างปกติอีกครั้ง
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#ปวดข้อมือ #เดอเกอร์แวง #DeQuervain #หมอเก่งกระดูกและข้อ #percutaneousrelease #เอ็นข้อมืออักเสบ #orthopedicclinic
คำถามที่พบบ่อย
Q: อาการปวดข้อมือข้างนิ้วโป้งแบบนี้เป็นโรคเดอเกอร์แวงจริงหรือเปล่าคะ?
A: อาการปวดข้อมือข้างนิ้วโป้งที่เจ็บเวลาบิดฝาขวดหรือยกของ อาจเป็นสัญญาณของโรคเดอเกอร์แวงได้ค่ะ
Q: ถ้าเป็นโรคเดอเกอร์แวงแล้วต้องผ่าตัดเลยไหมคะ?
A: ในหลายกรณี โรคเดอเกอร์แวงสามารถรักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัดใหญ่ค่ะ
Q: มีวิธีรักษาแบบไม่ต้องผ่าตัดที่ได้ผลดีไหมคะ?
A: มีเทคนิคการรักษาโดยใช้เข็มขนาดเล็กเพื่อเปิดช่องเอ็นที่ตีบ ซึ่งอาจช่วยบรรเทาอาการได้ค่ะ
Q: การรักษาแบบไม่ต้องผ่าตัดนี้เจ็บไหมคะ?
A: การรักษาจะทำภายใต้การฉีดยาชาเฉพาะที่ และมักจะปวดลดลงได้ในเวลาอันสั้นหลังทำค่ะ
Q: หลังรักษาแบบไม่ต้องผ่าตัด จะกลับไปใช้มือได้ปกติเลยไหมคะ?
A: ในหลายกรณี สามารถกลับไปใช้งานมือเบาๆ ได้ภายใน 1-2 วันหลังทำค่ะ
เอกสารอ้างอิง
[1] Challoumas D, et al. Management of de Quervain Tenosynovitis: A Systematic Review and Network Meta-Analysis. JAMA Network Open. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37889490/
[2] Fakoya AO, et al. De Quervain's Disease: A Discourse on Etiology, Diagnosis, and Treatment. Cureus. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37252462/
[3] Goel R, Abzug JM. de Quervain's tenosynovitis: a review of the rehabilitative options. Hand (New York, N.Y.). 2015. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25762881/