ถ้าต้องเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมจาก AVN คุณภาพชีวิตจะกลับมาเหมือนเดิมไหม?

คุณสุรีย์ อายุ 56 ปี เดินเข้ามาหาหมอด้วยอาการปวดสะโพกซ้ายมากจนแทบเดินไม่ได้ หลังตรวจพบว่าเป็น กระดูกสะโพกตาย (AVN) ระยะท้าย หัวกระดูกสะโพกยุบลงแล้ว หมอจึงแนะนำให้ “ผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียม” เธอถามหมอด้วยความกังวลว่า “หมอคะ ถ้าหนูผ่าตัดแล้ว จะกลับมาเดินได้เหมือนเดิมไหม?”

วันนี้หมออยากเล่าให้ฟังว่า การเปลี่ยนข้อสะโพกเทียม ไม่ได้เป็นเรื่องน่ากลัวอย่างที่คิด และคุณภาพชีวิตส่วนใหญ่ “ดีขึ้นอย่างมาก”

ข้อสะโพกเทียมคืออะไร?

คือการนำหัวกระดูกสะโพกและเบ้าสะโพกที่เสียหายออก แล้วใส่วัสดุเทียมที่ทำจากโลหะ เซรามิก หรือพลาสติกพิเศษเข้าไปแทน เพื่อทำหน้าที่เหมือนข้อสะโพกจริง ๆ คือ รับน้ำหนัก เคลื่อนไหว และช่วยให้เดินได้ใกล้เคียงปกติ

หลังผ่าตัด ข้อสะโพกเทียมทำให้ชีวิตเปลี่ยนแปลงอย่างไร?

  • เจ็บน้อยลงมาก: อาการปวดสะโพกที่เคยทรมานแทบทั้งหมดจะหายไปหลังฟื้นตัว

  • เดินได้ดีขึ้น: ผู้ป่วยส่วนใหญ่กลับมาเดินได้โดยไม่ต้องพึ่งไม้เท้า หรือบางรายใช้ช่วยพยุงแค่ระยะแรก

  • ทำกิจกรรมประจำวันได้: ลุกจากเก้าอี้ นั่งรถ เดินขึ้นลงบันได ทำได้ง่ายขึ้น

  • คุณภาพชีวิตดีขึ้น: จากที่เคยเจ็บจนไม่อยากขยับ กลับมาใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงเดิม

แต่ยังมีข้อควรรู้

  • อายุการใช้งานของข้อสะโพกเทียม ประมาณ 15–20 ปี หรือมากกว่านั้นขึ้นกับการใช้งาน

  • ข้อควรระวัง เช่น หลีกเลี่ยงการนั่งยอง ๆ หรือนั่งขัดสมาธิ เพื่อป้องกันข้อหลุด

  • การฟื้นฟู ต้องทำกายภาพบำบัดตามคำแนะนำของแพทย์ เพื่อให้เดินและใช้ข้อได้เต็มที่

โอกาสกลับมาเหมือนเดิมแค่ไหน?

  • ถ้าผู้ป่วยมีสุขภาพโดยรวมแข็งแรง ฟื้นฟูได้ดี หลังผ่าตัดจะสามารถเดิน ทำกิจวัตรได้ใกล้เคียงปกติ

  • ผู้สูงอายุที่เคยเดินได้ดี ก็มีโอกาสกลับมาเดินได้เหมือนก่อนป่วย

  • สำหรับวัยทำงาน แม้จะไม่เหมาะกับการวิ่งหรือเล่นกีฬาหนัก ๆ แต่การใช้ชีวิตประจำวันมักใกล้เคียงปกติ

หมออยากบอกว่า…

การเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมเป็นหนึ่งในการผ่าตัดที่ช่วยให้คนไข้ที่ทรมานจาก AVN ระยะท้าย กลับมามีชีวิตที่มีคุณภาพได้อีกครั้ง สิ่งสำคัญคือการตรวจพบเร็ว ตัดสินใจรักษา และฟื้นฟูอย่างต่อเนื่อง

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#ข้อสะโพกเทียม #กระดูกสะโพกตาย #ปวดสะโพก #หมอเก่งกระดูกและข้อ

คำถามที่พบบ่อย

Q: ถ้าผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมแล้ว จะกลับมาเดินได้เหมือนเดิมไหมคะ?

A: ในหลายกรณี คุณภาพชีวิตจะดีขึ้นอย่างมาก และสามารถกลับมาเดินได้ใกล้เคียงปกติ

Q: ข้อสะโพกเทียมมีอายุการใช้งานนานแค่ไหนคะ?

A: โดยทั่วไปมีอายุประมาณ 15-20 ปี หรือมากกว่านั้น ขึ้นอยู่กับการใช้งาน

Q: หลังผ่าตัดต้องระวังอะไรเป็นพิเศษไหมคะ?

A: ควรหลีกเลี่ยงการนั่งยองๆ หรือนั่งขัดสมาธิ เพื่อป้องกันข้อหลุด

Q: การทำกายภาพบำบัดสำคัญแค่ไหนหลังผ่าตัด?

A: การทำกายภาพบำบัดตามคำแนะนำของแพทย์มีความสำคัญมากเพื่อให้สามารถใช้ข้อได้เต็มที่

Q: ถ้าสุขภาพโดยรวมไม่แข็งแรง จะกลับมาเดินได้ดีเหมือนเดิมไหม?

A: โอกาสกลับมาใกล้เคียงเดิมอาจแตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับสุขภาพโดยรวมและการฟื้นฟูของผู้ป่วยแต่ละราย

เอกสารอ้างอิง

[1] Betsch M, et al. Total hip replacement in avascular femoral head necrosis. Der Orthopade. 2018. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30094647/

[2] Ethgen O, et al. Health-related quality of life in total hip and total knee arthroplasty. A qualitative and systematic review of the literature. The Journal of bone and joint surgery. American volume. 2004. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15118039/

[3] Colibazzi V, et al. Evidence based rehabilitation after hip arthroplasty. Hip international : the journal of clinical and experimental research on hip pathology and therapy. 2020. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33267691/