ปวดข้อศอกด้านนอก เจ็บเวลาใช้มือจับของ หรืองอข้อมือขณะใช้แรง อาจเป็น “เอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ” หรือ “Tennis Elbow” แม้ไม่ได้ตีเทนนิสก็ตาม เรียนรู้สาเหตุ วิธีตรวจ และดูแลตัวเองอย่างถูกต้อง ลดความเจ็บปวด กลับมาใช้ชีวิตได้ปกติไม่ยากครับ
“หมอครับ ทุกเช้าแค่เปิดฝาขวดน้ำก็แสบข้อศอก” นี่คือคำบ่นจากคุณสมหมายวัย 50 ที่ไม่ได้ตีเทนนิสเลย แตดันต้องใช้มือเปิดขวดน้ำตอนกินยากว่า 10 ขวด/วัน จนรู้สึกเจ็บร้าวด้านนอกข้อศอกทุกเช้า
หมออยากบอกว่า… เอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบคืออะไร
อาการเจ็บตรงข้อมือด้านนอกที่ขยับลำบาก มักเกิดจาก “เอ็นกล้ามเนื้อที่ยึดกับข้อมือ” ฉีกเล็ก ๆ หรืออักเสบจากการใช้งานซ้ำ ๆ เช่น ใช้แขนขยับซ้ำ ๆ นาน วันแล้ววันเล่า จึงเรียกว่า Tennis Elbow แม้ไม่ได้เล่นเทนนิสก็เป็นได้ครับ
สาเหตุของอาการ
-
ยกของหนักหรือใช้มือจับนาน เช่น เปิดขวด รื้อผ้า
-
ปรับท่าทางทำงานไม่ตรง ใช้นิ้วและข้อผิดรูป
-
ใช้งานซ้ำ ๆ เช่น พิมพ์คีย์บอร์ด ล้างจาน
-
อายุเพิ่ม ทำให้เอ็นยืดหยุ่นน้อยลง
อาการที่สังเกตได้
-
เจ็บตรงข้อศอกด้านนอก (ขอบนอก)
-
เจ็บตอนจับของ บิดข้อมือ เปิดฝา หรือยกแก้ว
-
บางคนรู้สึกเจ็บร้าวลงแขนหรือฝ่ามือ
-
นานไปอาจทำให้กำมือลดยากของหลุด
วิธีตรวจง่าย ๆ
-
ตรวจโดยแพทย์ + ซักประวัติ – แพทย์อาจให้กดจุดที่เจ็บ ใช้มือดันข้อมือต้านแรง
-
อัลตร้าซาวด์เฉพาะจุด – เพื่อตรวจดูว่าเอ็นฉีก หรือมีภาวะอักเสบ
ไม่มีความจำเป็นต้องทำ MRI หรือเอกซเรย์ในเบื้องต้น
แนวทางรักษาแบบเข้าใจง่าย
ปรับพฤติกรรม – กายภาพ – ยา
-
งดกิจกรรมที่กระตุ้นอาการ หลีกเลี่ยงการจับของหนัก
-
ใส่สายรัดข้อศอกช่วยลดแรงกด
-
กายภาพบำบัด – ยืดกล้ามเนื้อ และเสริมความแข็งแรง
-
ใช้ ยาแก้ปวด-ลดอักเสบ เช่น พาราเซตามอล หรือ NSAIDs (เช่น ไอบูโพรเฟน)
-
ฉีดยาเฉพาะจุด (Steroid) เมื่ออาการรุนแรง หรือรักษานานเกิน 3–6 เดือนแต่ไม่ดีขึ้น
-
ผ่าตัด – กรณีเส้นเอ็นฉีกมาก หรือรักษาด้วยวิธีอื่นไม่ได้ผลจริง ๆ (น้อยมาก)
พยากรณ์โรค
-
คนส่วนใหญ่อาการดีขึ้นใน 8–12 สัปดาห์
-
เมื่อยืดกล้ามเนื้อ แก้อาการจากต้นเหตุ ช่วยลดโอกาสกลับมาเป็นซ้ำ
-
แต่หากปล่อยให้ใช้ข้อศอกผิดท่าอยู่เรื่อย ๆ อาจกลายเป็นเรื้อรัง
แนวทางดูแลตัวเองเบื้องต้น
-
ใช้สายรัดข้อศอกขณะจับของหรือโค้งแขน
-
ยืดกล้ามเนื้อแขนและปลายมือ วันละ 2–3 ครั้ง
-
หยุดพักข้อศอกเมื่อเริ่มเจ็บ เบาลงก่อนกลับไปใช้งาน
-
ดูท่าทางการใช้งานของมือ ปรับให้ตรง และไม่บิดมือมาก
-
ประคบเย็นหลังใช้งาน (น้ำแข็ง 15 นาที) เพื่อลดอาการอักเสบ
คุณสมหมายลดการใช้งานหนัก ปรับท่าจับของ และฝึกยืดวันละ 15 นาที อาการเจ็บที่เคยปวดทุกเช้าค่อยๆ ดีขึ้นจนหายใน 2 เดือน เดินสวนกับหลานพร้อมกันได้เต็มที่อีกครั้งครับ 😊
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์ สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่ ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง) ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ 📱 Line ID: @doctorkeng 📞 โทร: 081-530-3666
คำถามที่พบบ่อย
Q: หมอครับ ทำไมแค่เปิดฝาขวดน้ำก็เจ็บข้อศอกแล้วครับ?
A: อาการเจ็บข้อศอกด้านนอกที่เกิดขึ้นจากการใช้งานซ้ำๆ อาจเป็นเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ หรือ Tennis Elbow ครับ
Q: ต้องเล่นเทนนิสถึงจะเป็น Tennis Elbow เหรอครับ?
A: ไม่จำเป็นครับ อาการนี้เกิดจากการใช้งานซ้ำๆ ของกล้ามเนื้อและเอ็นที่เกี่ยวข้องกับการขยับข้อมือและนิ้วมือได้หลายกิจกรรมครับ
Q: ถ้าเจ็บแบบนี้ต้องไปหาหมอเลยไหมครับ?
A: หากมีอาการเจ็บข้อศอกด้านนอกอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะเมื่อจับของหรือบิดข้อมือ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและรับคำแนะนำในการดูแลที่เหมาะสมครับ
Q: มีวิธีดูแลตัวเองเบื้องต้นไหมครับ?
A: เบื้องต้นอาจลองปรับพฤติกรรม หลีกเลี่ยงกิจกรรมที่กระตุ้นอาการ ใช้สายรัดข้อศอก และฝึกยืดกล้ามเนื้อแขนและปลายมือครับ
Q: อาการเจ็บข้อศอกแบบนี้จะหายขาดไหมครับ?
A: คนส่วนใหญ่อาการจะดีขึ้นภายใน 8-12 สัปดาห์ หากได้รับการดูแลที่ถูกต้องและปรับพฤติกรรมครับ
