แผลที่ขาคนเป็นเบาหวาน… แค่ตุ่มน้ำ หรือเสี่ยงลุกลามจนติดเชื้อรุนแรง?
“แม่ผมเป็นเบาหวานมานานครับ อยู่ ๆ ที่ขาเป็นตุ่มพอง ๆ ใส ๆ คล้ายถุงน้ำ แล้วก็เริ่มมีน้ำซึมออกมา ตอนนี้ผิวหนังรอบ ๆ เริ่มแดง เจ็บนิดหน่อย… น่ากลัวไหมครับหมอ?”
หลายคนอาจเคยเห็นตุ่มน้ำใส ๆ หรือที่เรียกว่า “bleb” เกิดขึ้นที่ผิวหนังของผู้ป่วยเบาหวาน โดยเฉพาะที่ขาและเท้า ซึ่งอาจดูไม่รุนแรงในตอนแรก แต่ในผู้ที่มีโรคเบาหวานเรื้อรัง — นี่อาจเป็นสัญญาณเตือนของ “แผลเบาหวาน” ที่กำลังจะลุกลามได้!
หมออยากบอกว่า…
ตุ่มน้ำหรือ bleb ที่เกิดขึ้นเองในผู้ป่วยเบาหวาน อาจเกิดจากหลอดเลือดและระบบประสาทที่เสื่อม ทำให้ผิวหนังเปราะบาง และเกิดตุ่มน้ำง่ายแม้ไม่ได้กระแทก
ถ้าตุ่มน้ำแตก หรือมีน้ำซึมออกมา แล้วไม่ได้ดูแลให้ดี อาจกลายเป็นแผลเปิด ซึ่งเสี่ยงต่อการติดเชื้อ ลุกลามเร็ว จนถึงขั้นต้องตัดนิ้วหรือตัดขาได้!
รู้จักภาวะ “bleb ในเบาหวาน” ให้มากขึ้น
-
bleb คือถุงน้ำใส ๆ ใต้ผิวหนัง เกิดขึ้นเองโดยไม่มีการบาดเจ็บ
-
มักเกิดที่เท้า, หลังเท้า, ขา หรือข้อเท้า
-
เกิดจากความผิดปกติของหลอดเลือดฝอยและเส้นประสาท
-
ผู้ป่วยมักไม่มีความรู้สึกเจ็บมาก เพราะเส้นประสาทรับความรู้สึกเสื่อมไปแล้ว
เมื่อ bleb แตก — แผลที่เกิดขึ้นจะมีความเสี่ยงสูงที่จะติดเชื้อ เพราะ
-
ภูมิคุ้มกันของผู้ป่วยเบาหวานต่ำ
-
หลอดเลือดไปเลี้ยงไม่ดี ทำให้แผลหายช้า
-
แผลมักลึกโดยไม่รู้ตัว
สัญญาณเตือนที่ควรรีบไปพบแพทย์
-
น้ำในตุ่มไม่ใส เริ่มขุ่นหรือมีหนอง
-
ผิวหนังรอบแผลเริ่มแดง ร้อน หรือปวดมากขึ้น
-
เริ่มมีกลิ่นไม่พึงประสงค์
-
มีไข้ หนาวสั่น รู้สึกอ่อนเพลีย
-
แผลลุกลามกว้างขึ้น หรือไม่ดีขึ้นใน 2–3 วัน
ต้องตรวจอะไรบ้าง?
เมื่อพบแพทย์ แพทย์จะทำการ:
-
ตรวจลักษณะแผลและสภาพผิวหนังรอบข้าง
-
ตรวจน้ำตาลในเลือด เพื่อควบคุมระดับให้เหมาะสม
-
อาจส่ง swab หนองหรือน้ำซึมไปตรวจเชื้อ (เพื่อเลือกยาฆ่าเชื้อให้เหมาะ)
-
ตรวจเอกซเรย์หากสงสัยเชื้อเข้าไปถึงกระดูก
แนวทางการรักษาเบื้องต้น
-
ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์เหมาะสม
-
ล้างแผลอย่างถูกวิธี (อาจต้องทำโดยแพทย์หรือพยาบาล)
-
ถ้ามีการติดเชื้อ อาจต้องให้ยาฆ่าเชื้อทางปาก หรือทางเส้นเลือด
-
พักเท้า หลีกเลี่ยงการเดินหรือถูกรองเท้ากดทับแผล
-
ใช้รองเท้าเฉพาะสำหรับผู้ป่วยเบาหวานเพื่อป้องกันแผลซ้ำ
จะป้องกัน bleb และแผลเบาหวานได้อย่างไร?
-
ตรวจเท้าทุกวัน โดยเฉพาะบริเวณที่เสี่ยง เช่น ซอกนิ้ว, หลังเท้า, ข้อเท้า
-
ล้างเท้าให้สะอาด เช็ดให้แห้ง โดยเฉพาะซอกนิ้ว
-
หลีกเลี่ยงการเดินเท้าเปล่า หรือใส่รองเท้าแข็ง ๆ
-
ควบคุมน้ำตาลในเลือดให้อยู่ในระดับเป้าหมาย
-
พบรอยแดง ตุ่ม หรือถุงน้ำ ควรรีบปรึกษาแพทย์ อย่าปล่อยให้แตกเอง
หมอสรุปว่า…
ในผู้ป่วยเบาหวาน แม้แค่ “ตุ่มน้ำ” หรือ “ถุงน้ำเล็ก ๆ” ก็ควรให้ความสำคัญ เพราะอาจเป็นสัญญาณเริ่มต้นของแผลเบาหวานที่ลุกลามได้
หากมีน้ำซึม แดง เจ็บ หรือมีภาวะเบาหวานที่คุมไม่ดี — ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อรักษาอย่างถูกต้องก่อนจะสายเกินไปนะครับ
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#แผลเบาหวาน #ตุ่มน้ำที่ขา #bleb #ติดเชื้อเบาหวาน #ดูแลเท้าเบาหวาน #หมอเก่งกระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: ตุ่มน้ำใสๆ ที่ขาคนเป็นเบาหวานนี่อันตรายไหมคะ?
A: ตุ่มน้ำใสๆ หรือ bleb ในผู้ป่วยเบาหวาน อาจเป็นสัญญาณเตือนของแผลเบาหวานที่กำลังจะลุกลามได้ครับ
Q: ถ้าตุ่มน้ำแตกแล้วปล่อยไว้จะเป็นอะไรไหมคะ?
A: หากตุ่มน้ำแตกแล้วไม่ได้รับการดูแลที่ถูกต้อง อาจเสี่ยงต่อการติดเชื้อและลุกลามได้ครับ
Q: มีอาการแบบไหนที่ต้องรีบไปหาหมอเลยคะ?
A: หากน้ำในตุ่มเริ่มขุ่น มีหนอง ผิวหนังรอบแผลแดงร้อน หรือมีไข้ ควรปรึกษาแพทย์ทันทีครับ
Q: ต้องตรวจอะไรบ้างเวลาไปหาหมอเรื่องแผลเบาหวาน?
A: แพทย์อาจตรวจลักษณะแผล ตรวจน้ำตาลในเลือด และอาจส่งตรวจเชื้อเพื่อเลือกยาที่เหมาะสมครับ
Q: จะป้องกันไม่ให้เกิดตุ่มน้ำหรือแผลเบาหวานได้ยังไงบ้างคะ?
A: การตรวจเท้าทุกวัน ควบคุมน้ำตาลในเลือด และหลีกเลี่ยงการเดินเท้าเปล่า จะช่วยป้องกันได้ครับ

