หมอนรองกระดูกทับเส้น หายได้ไหม? ต้องผ่าตัดหรือเปล่า?
“หมอคะ หนูเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้น ต้องผ่าตัดไหมคะ? มันจะหายขาดไหม หรือจะปวดไปตลอดชีวิต?”
คำถามนี้หมอเจอบ่อยมากครับ และหมออยากตอบให้สบายใจว่า…
ภาวะหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ส่วนใหญ่อากาาหายได้ โดยไม่ต้องผ่าตัด
ขอเพียงได้รับการดูแลอย่างถูกวิธี และไม่ปล่อยให้เรื้อรังจนกล้ามเนื้ออ่อนแรงหรือขาลีบถาวร
หมอนรองกระดูกทับเส้นคืออะไร?
กระดูกสันหลังของเราประกอบด้วยกระดูกเป็นข้อ ๆ ซ้อนกัน และมีหมอนรองกระดูกอยู่ระหว่างข้อ ทำหน้าที่เป็นตัวกันกระแทก
ถ้าหมอนรองกระดูกสึก โป่ง หรือเคลื่อนตัวออกมาจากตำแหน่งเดิม จนไปเบียดเส้นประสาทที่วิ่งออกจากไขสันหลัง → จะเกิดอาการปวดร้าวลงขา ชา แปล๊บ เหมือนไฟช็อต
ตำแหน่งที่พบบ่อยคือ เอวช่วงล่าง (L4-L5 หรือ L5-S1) และอาการที่ตามมาคือ “ปวดหลังร้าวลงขา” หรือที่คนทั่วไปเรียกว่า หมอนรองกระดูกทับเส้น
อาการแบบไหนที่ควรระวัง?
-
ปวดหลังร้าวลงขา ข้างใดข้างหนึ่ง หรือทั้งสองข้าง
-
ชา หรือแปล๊บเหมือนไฟช็อตเป็นแนว
-
อาการชัดขึ้นเมื่อยืนนาน เดินนาน หรือนั่งหลังงอ
-
อ่อนแรงหรือยกขาไม่ขึ้น (กรณีรุนแรง)
ถ้ามีอาการชัดเกิน 2 สัปดาห์ หรือรบกวนการใช้ชีวิต → ควรพบแพทย์เฉพาะทาง
แล้วจะหายได้จริงไหม?
หมอขอตอบตามความจริงว่า ส่วนใหญ่หายได้ และมักดีขึ้นใน 6–12 สัปดาห์ ถ้ารักษาอย่างต่อเนื่อง
แนวทางดูแลมีดังนี้:
-
พักใช้งานหลังชั่วคราว งดก้ม ยกของหนัก หรือนั่งหลังงอ
-
ยาแก้อักเสบ และยาเฉพาะเพื่อลดอาการปวดร้าวลงขา
-
กายภาพบำบัด เพื่อฝึกกล้ามเนื้อหลังและหน้าท้องให้แข็งแรง
-
ฉีดยาลดอักเสบเฉพาะจุด (ถ้าปวดมาก) โดยใช้ ultrasound หรือ X-ray ช่วยระบุตำแหน่ง
-
ผ่าตัด เฉพาะรายที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษาอื่น หรือมีอาการรุนแรง เช่น ขาอ่อนแรงมาก หรือกลั้นปัสสาวะ/อุจจาระไม่ได้
ถ้ารักษาดี จะกลับมาใช้ชีวิตปกติได้ไหม?
คำตอบคือ ได้ครับ หมอมีคนไข้มากมายที่กลับไปทำงาน เล่นกีฬา หรือเดินทางต่างจังหวัดได้เหมือนเดิม หลังรักษาหมอนรองกระดูกทับเส้น
แต่ต้องเข้าใจว่า หลังหายแล้ว ยังต้องดูแลตนเองต่อไป เช่น:
-
ไม่ยกของหนักโดยไม่ระวัง
-
ฝึกกล้ามเนื้อหลังสม่ำเสมอ
-
ระวังน้ำหนักตัวไม่ให้เกินเกณฑ์
เพราะถึงแม้จะหายแล้ว แต่ถ้ากลับไปใช้ชีวิตแบบเดิม ๆ ก็อาจกลับมาเป็นซ้ำได้อีก
หมอสรุปให้นะครับ…
หมอนรองกระดูกทับเส้น ไม่ใช่โรคที่ต้องผ่าตัดเสมอไป และ ไม่ได้ปวดตลอดชีวิต อย่างที่หลายคนกลัว
ขอเพียงเข้าใจว่าโรคนี้คืออะไร รักษาให้ถูกทาง และให้เวลากับการฟื้นฟูร่างกายอย่างต่อเนื่อง
หมอพร้อมดูแลและวางแผนการรักษาให้เหมาะกับแต่ละคนครับ
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID @doctorkeng
#หมอนรองกระดูกทับเส้น
#ปวดหลังร้าวลงขา
#ต้องผ่าตัดไหม
#กายภาพบำบัด
#โรคกระดูกและข้อ
#หมอเก่งกระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: หมอนรองกระดูกทับเส้นนี่มันจะหายขาดเลยไหมคะ?
A: ในหลายกรณีสามารถหายได้ โดยไม่ต้องผ่าตัด หากได้รับการดูแลอย่างถูกวิธี
Q: ถ้าเป็นหมอนรองกระดูกทับเส้น ต้องผ่าตัดเท่านั้นใช่ไหมคะ?
A: ไม่เสมอไปครับ การผ่าตัดจะพิจารณาเฉพาะในรายที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษาอื่น หรือมีอาการรุนแรง
Q: อาการปวดหลังร้าวลงขา จะปวดไปตลอดชีวิตเลยหรือเปล่าคะ?
A: ส่วนใหญ่อาการจะดีขึ้นใน 6-12 สัปดาห์ หากรักษาอย่างต่อเนื่องและดูแลตนเองหลังหาย
Q: มีวิธีรักษาหมอนรองกระดูกทับเส้นแบบไม่ต้องผ่าตัดไหมคะ?
A: มีหลายแนวทางครับ เช่น การพักหลัง ยา กายภาพบำบัด หรือการฉีดยาลดอักเสบเฉพาะจุด
Q: ถ้าอาการไม่ดีขึ้น หรือขาอ่อนแรงมาก ต้องผ่าตัดเลยไหม?
A: หากมีอาการรุนแรง เช่น ขาอ่อนแรงมาก หรือกลั้นปัสสาวะ/อุจจาระไม่ได้ อาจจำเป็นต้องพิจารณาการผ่าตัดครับ

