มีก้อนที่ข้อมือ ไม่เจ็บ แต่ตุง ๆ ... เสี่ยง “ถุงน้ำจากปลอกเอ็นอักเสบ” หรือไม่?
"หมอคะ หนูคลำได้ก้อนนิ่ม ๆ ที่ข้อมือด้านหน้า ไม่เจ็บนะคะ แต่รู้สึกตุง ๆ เวลาขยับ บางทีก็ใหญ่ขึ้นนิด บางทีก็เล็กลง เป็นอันตรายไหมคะ?"
อาการแบบนี้ หลายคนเข้าใจผิดคิดว่าเป็น “ก้อนเนื้อ” หรือ “ซีสต์” บางรายกังวลกลัวเป็นเนื้องอก แต่อันที่จริงแล้ว ก้อนที่พบบ่อยบริเวณข้อมือ โดยเฉพาะในคนที่ใช้มือเยอะ อาจเกิดจาก “น้ำในปลอกเอ็น” หรือที่เรียกทางการแพทย์ว่า Flexor Tendon Tenosynovitis with Effusion
หมอขออธิบายให้เข้าใจง่าย ๆ ครับ
ก้อนที่ข้อมือจากปลอกเอ็นอักเสบ คืออะไร?
ภายในมือและข้อมือของเรา มีกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นมากมายทำงานร่วมกัน แต่ละเส้นเอ็นจะมี “ปลอกเอ็น” คลุมอยู่ เหมือนท่อหุ้มสายไฟ และมีของเหลวในปลอกเพื่อช่วยให้เอ็นขยับได้ลื่น
เมื่อมีการใช้งานมือซ้ำ ๆ บ่อย ๆ หรือมีการอักเสบเฉพาะจุด ปลอกเอ็นจะสร้างน้ำออกมามากขึ้น ทำให้เกิด “ก้อนนิ่ม ๆ” ที่ข้อมือ เห็นชัดเวลาเหยียดหรือขยับมือ
อาการที่พบบ่อย
-
มีก้อนนิ่ม ๆ ที่ข้อมือด้านหน้า หรือด้านฝ่ามือ
-
ขยับมือแล้วรู้สึกตึง ๆ หรือมีเสียงกึ๊ก ๆ
-
ไม่ปวดในระยะแรก แต่ถ้าอักเสบมากขึ้นอาจเริ่มเจ็บ
-
ขนาดก้อนอาจเปลี่ยนแปลงได้ ขึ้นกับการใช้งาน
ใครเสี่ยงต่อภาวะนี้?
-
คนที่ใช้มือซ้ำ ๆ เช่น พิมพ์คอมพ์ เล่นมือถือ ทำงานบ้าน
-
คนที่มีอาชีพต้องกำ-บีบมือบ่อย เช่น ช่างทำผม พนักงานครัว
-
ผู้หญิงวัยกลางคน พบได้มากกว่าผู้ชาย
-
ผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน หรือรูมาตอยด์
การตรวจวินิจฉัย
หมอจะเริ่มจากการตรวจร่างกาย กดดูว่าก้อนนิ่มหรือแข็ง ขยับตามเส้นเอ็นหรือไม่
อาจใช้ Ultrasound ตรวจดูว่ามีของเหลวในปลอกเอ็นหรือไม่ ช่วยยืนยันว่าเป็นถุงน้ำ ไม่ใช่เนื้องอก
ในบางกรณีที่ก้อนผิดปกติ หรือไม่แน่ใจ อาจส่ง MRI เพิ่มเติม
แนวทางการรักษา
-
พักการใช้งานมือ หลีกเลี่ยงการจับ บีบ หรือพิมพ์นาน ๆ
-
ประคบเย็นวันละ 2–3 ครั้ง เพื่อลดอาการอักเสบ
-
ใส่อุปกรณ์พยุงข้อมือ เพื่อลดการเคลื่อนไหว
-
ทานยาแก้อักเสบ ถ้ามีอาการเจ็บร่วมด้วย
-
ฉีดยาลดอักเสบเฉพาะจุด โดยใช้ Ultrasound ช่วยระบุตำแหน่งให้แม่นยำ
-
การดูดน้ำออก (Aspiration) ในบางรายที่ก้อนโตและรบกวนการใช้มือ
-
ผ่าตัดเล็กเอาก้อนออก เฉพาะในรายที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษาอื่น หรือกลับมาเป็นซ้ำบ่อย
หมอสรุปให้ว่า...
ก้อนที่ข้อมือจากปลอกเอ็นอักเสบมีน้ำ ไม่ใช่ก้อนเนื้อร้าย ไม่ต้องตกใจครับ
ถ้าเริ่มเป็นใหม่ ๆ รักษาไม่ยาก และมักไม่ต้องผ่าตัด หากดูแลตัวเองดี ปรับพฤติกรรมการใช้มือ และพบแพทย์ตั้งแต่ระยะแรก
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#ก้อนที่ข้อมือ #ปลอกเอ็นอักเสบ #tenosynovitis #ถุงน้ำในข้อมือ #หมอเก่งกระดูกและข้อ #อาการมือใช้งานหนัก #กระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: หมอคะ หนูคลำได้ก้อนนิ่ม ๆ ที่ข้อมือด้านหน้า ไม่เจ็บนะคะ แต่รู้สึกตุง ๆ เวลาขยับ บางทีก็ใหญ่ขึ้นนิด บางทีก็เล็กลง เป็นอันตรายไหมคะ?
A: ก้อนที่ข้อมือลักษณะนี้อาจเกิดจากน้ำในปลอกเอ็นอักเสบ ซึ่งโดยทั่วไปไม่เป็นอันตรายร้ายแรง แต่อาจต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติม
Q: ก้อนที่ข้อมือที่หมอบอกว่าเกิดจากปลอกเอ็นอักเสบ นี่มันคืออะไรคะ?
A: มันคือภาวะที่ปลอกเอ็นซึ่งหุ้มเส้นเอ็นที่ข้อมือมีการอักเสบและสร้างน้ำออกมามากขึ้น ทำให้เกิดเป็นก้อนนิ่ม ๆ ที่ข้อมือครับ
Q: อาการแบบนี้ใครบ้างที่เสี่ยงจะเป็นคะ?
A: ผู้ที่ใช้งานมือซ้ำ ๆ บ่อย ๆ เช่น พิมพ์คอมพิวเตอร์ เล่นมือถือ หรือมีอาชีพที่ต้องกำ-บีบมือบ่อย ๆ อาจมีความเสี่ยงสูงขึ้นครับ
Q: ถ้ามีก้อนแบบนี้ ต้องผ่าตัดเลยไหมคะ?
A: การรักษาจะพิจารณาเป็นราย ๆ ไปครับ ในหลายกรณีอาจรักษาได้ด้วยการพักการใช้งานมือ ประคบเย็น หรือทานยาแก้อักเสบ โดยไม่จำเป็นต้องผ่าตัด
Q: แล้วถ้าก้อนมันใหญ่ขึ้นเรื่อย ๆ หรือเริ่มเจ็บ จะทำยังไงดีคะ?
A: หากก้อนมีขนาดใหญ่ขึ้น หรือเริ่มมีอาการเจ็บปวด ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรับการตรวจวินิจฉัยและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมต่อไปครับ



