ปวดหลัง + ชาลงขา…สัญญาณเตือนจากเส้นประสาท!
“หมอคะ ปวดหลังมาหลายปีแล้วค่ะ แต่ช่วงนี้เริ่มชาลงขาสองข้าง เดินนาน ๆ ไม่ไหว ต้องนั่งพัก”
นี่คือเสียงบ่นที่หมอได้ยินบ่อยมาก และจริง ๆ แล้วเป็นอาการที่ไม่ควรละเลยครับ
ปวดหลังเฉย ๆ กับปวดหลังที่มีชาลงขา ต่างกันยังไง?
-
ถ้าแค่ปวดหลังอย่างเดียว อาจเกิดจากกล้ามเนื้ออักเสบ ใช้งานหนัก หรือข้อเสื่อมธรรมดา
-
แต่ถ้า ปวดหลัง + ร้าวลงขา + ชา/ตึงขา นั่นแปลว่า เส้นประสาทที่หลังเริ่มถูกกดทับ!
ลองนึกภาพ “สายไฟถูกทับ” กระแสไฟก็เดินไม่สะดวก ร่างกายเราก็เช่นกัน เส้นประสาทโดนกดนาน ๆ จะทำให้ขาชา อ่อนแรง เดินลำบาก
โรคที่พบบ่อยในคนอายุ 50 ขึ้นไป
-
หมอนรองกระดูกปลิ้น/เสื่อม เหมือนเจลลี่ในขนมปังที่ปลิ้นออกมาทับเส้นประสาท
-
โพรงประสาทตีบแคบ กระดูกและเอ็นหนาขึ้น บีบรัดช่องที่เส้นประสาทวิ่งผ่าน
-
ข้อเข่าเสื่อม ทำให้ปวดเข่าร่วมด้วย แต่ไม่ใช่สาเหตุของการชาที่ขา
สัญญาณเตือนที่ไม่ควรชะล่าใจ
-
ชาหรืออ่อนแรงเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ
-
เดินได้ระยะสั้นลง ต้องหยุดพักบ่อย
-
ปวดหลังมากแม้จะพักแล้ว
-
คุมการขับถ่ายไม่ได้ (ถ่ายไม่รู้ตัว) → เป็นภาวะฉุกเฉิน ต้องพบแพทย์ทันที
ตรวจอะไรบ้าง?
-
เอกซเรย์หลังและเข่า → ดูความเสื่อม
-
MRI หลังส่วนเอว → สำคัญที่สุด ช่วยเห็นว่ามีการกดทับเส้นประสาทตรงไหน
-
ตรวจระบบประสาท → วัดกำลังขา ความรู้สึก และท่าทางการเดิน
การรักษา
การดูแลทั่วไป
-
ออกกำลังเบา ๆ เช่น ว่ายน้ำ ปั่นจักรยานเบา ๆ
-
ควบคุมน้ำหนัก
-
หลีกเลี่ยงยกของหนัก นั่งนาน ๆ หรือก้มเงยบ่อย ๆ
ยาและหัตถการ
-
ยาแก้ปวด แก้อักเสบ (ตามแพทย์สั่ง)
-
ฉีดยาลดการอักเสบรอบเส้นประสาท โดยใช้เครื่องช่วยนำทาง เช่น อัลตราซาวด์
การผ่าตัด
-
ถ้ามีการกดทับเส้นประสาทชัดเจน และอาการชา/อ่อนแรงมากขึ้น
-
ผ่าตัดช่วยคลายการกดทับ ทำให้คุณภาพชีวิตดีขึ้น
หมอสรุปให้
ถ้าคุณมี “ปวดหลัง + ชาลงขา” อย่าคิดว่าเป็นเรื่องธรรมดา เพราะอาจหมายถึงเส้นประสาทกำลังถูกกดทับอยู่ ถ้าปล่อยนานไป ความเสียหายอาจถาวร ฟื้นยากขึ้นครับ
การตรวจ MRI จะช่วยยืนยันชัดเจน และแพทย์จะให้แนวทางรักษาที่เหมาะสมที่สุดกับแต่ละคน
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#ปวดหลัง #ชาลงขา #หมอนรองกระดูกทับเส้น #โพรงประสาทตีบ #หมอเก่งกระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: ปวดหลังเฉยๆ กับปวดหลังแล้วชาลงขา อันไหนอันตรายกว่ากันคะ?
A: ปวดหลังแล้วมีอาการชาหรืออ่อนแรงลงขา มักบ่งชี้ว่าเส้นประสาทกำลังถูกกดทับ ซึ่งควรได้รับการตรวจวินิจฉัยเพิ่มเติมครับ
Q: ถ้าชาลงขาเยอะๆ เดินไม่ไหว ต้องรีบไปหาหมอเลยไหมคะ?
A: หากอาการชาหรืออ่อนแรงเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ หรือเดินได้ระยะสั้นลงมาก ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินอาการครับ
Q: อายุ 50 กว่าแล้ว ปวดหลังชาลงขา เป็นเพราะหมอนรองกระดูกปลิ้นอย่างเดียวหรือเปล่าคะ?
A: อาการปวดหลังและชาลงขาในผู้สูงอายุ อาจเกิดจากหลายสาเหตุ เช่น หมอนรองกระดูกปลิ้น หรือโพรงประสาทตีบแคบได้ครับ
Q: ถ้าเป็นโรคหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ต้องผ่าตัดอย่างเดียวเลยไหมคะ?
A: การรักษาขึ้นอยู่กับความรุนแรงของการกดทับและการตอบสนองต่อยาและการรักษาเบื้องต้นครับ
Q: ฉีดยาแก้ปวดอย่างเดียวจะหายขาดไหมคะ?
A: การรักษาด้วยยาอาจช่วยบรรเทาอาการได้ แต่การรักษาที่เหมาะสมที่สุดจะขึ้นอยู่กับการวินิจฉัยของแพทย์ครับ