ก้อนปูดตรงหัวไหล่… แค่เอ็นตึง หรือข้อไหล่เสื่อมกันแน่?
“หมอคะ อยู่ดี ๆ ไหล่ขวามันมีก้อนแข็ง ๆ ปูดขึ้นมา กดแล้วเจ็บเหมือนกระดูกงอก แบบนี้อันตรายหรือเปล่าคะ?”
นี่เป็นคำถามที่หมอเจอบ่อย โดยเฉพาะในคนวัยทำงานและผู้สูงอายุ หลายคนตกใจคิดว่าเป็นมะเร็ง หรือกระดูกแตกงอกผิดปกติ แต่จริง ๆ แล้วอาการแบบนี้ มักสัมพันธ์กับภาวะที่เรียกว่า “ข้อไหล่เสื่อมบริเวณข้อต่อ AC” (AC joint arthritis) ครับ
AC Joint คืออะไร?
ข้อต่อ AC (Acromioclavicular joint) คือข้อต่อเล็ก ๆ ที่เชื่อมระหว่างกระดูกไหปลาร้า (clavicle) กับกระดูกหัวไหล่ด้านบน (acromion) ข้อต่อนี้มีขนาดเล็กแต่สำคัญมาก เพราะช่วยให้เรายกแขน เหวี่ยงแขน หรือยกของได้คล่องตัว
เมื่อข้อต่อนี้เสื่อม หรืออักเสบ จะทำให้เกิดปัญหาปวด กดเจ็บ และบางครั้งมีก้อนแข็งปูดขึ้นให้เห็นชัดเจน
ทำไมถึงเกิด AC Joint Arthritis?
-
การเสื่อมตามอายุ: พบบ่อยในคนอายุ 40 ปีขึ้นไป
-
ใช้งานหนักซ้ำ ๆ: ยกของหนัก ยกแขนเหนือศีรษะบ่อย ๆ เช่น ช่างก่อสร้าง นักกีฬายกน้ำหนัก ว่ายน้ำ
-
อุบัติเหตุหรือกระแทกที่ไหล่: ทำให้ข้อสึกหรอเร็วขึ้น
-
ข้อไหล่เคยบาดเจ็บหรือเคยผ่าตัดมาก่อน
อาการที่มักพบ
-
ปวดบริเวณด้านบนของหัวไหล่ โดยเฉพาะตรงปุ่มเล็ก ๆ ที่เชื่อมกระดูกไหปลาร้า
-
กดเจ็บเฉพาะจุดเหมือนกดโดนก้อนแข็ง ๆ
-
ปวดมากเวลาเอื้อมหยิบของสูง หรือยกแขนข้ามศีรษะ
-
อาจมีเสียงกรอบแกรบในข้อเวลาเคลื่อนไหว
-
บางรายเห็นก้อนปูดจากข้อที่เสื่อม
วิธีตรวจวินิจฉัย
-
ตรวจร่างกาย: หมอกดบริเวณข้อต่อ AC หากเจ็บเฉพาะจุด ถือว่าเข้าได้กับโรคนี้
-
เอกซเรย์ (X-ray): จะเห็นช่องว่างข้อแคบลง มีกระดูกงอกเล็ก ๆ
-
MRI: ใช้ในกรณีที่สงสัยมีปัญหาร่วม เช่น เส้นเอ็นรอบหัวไหล่ฉีก
แนวทางการรักษา
ส่วนใหญ่รักษาแบบไม่ผ่าตัดก่อน ได้แก่
-
พักการใช้งานหนัก หลีกเลี่ยงยกของเหนือศีรษะ
-
ประคบเย็น ลดอักเสบช่วงปวดมาก
-
กินยาแก้ปวดหรือยาแก้อักเสบ ภายใต้คำแนะนำแพทย์
-
กายภาพบำบัด เน้นการยืดเหยียดและเสริมความแข็งแรงรอบหัวไหล่
-
ฉีดยาลดอักเสบเฉพาะจุด โดยใช้ ultrasound ช่วยนำทางให้แม่นยำ
กรณีที่รักษาแล้วไม่ดีขึ้น หรือปวดรบกวนชีวิตประจำวันมาก → อาจพิจารณา ผ่าตัดส่องกล้อง (Arthroscopy) เพื่อตกแต่งหรือเอาส่วนกระดูกที่งอกออก
พยากรณ์โรค
-
ไม่ใช่โรคร้ายแรง แต่หากปล่อยไว้อาจทำให้ใช้แขนไม่สะดวก ปวดเรื้อรัง และคุณภาพชีวิตลดลง
-
หากดูแลถูกวิธี อาการจะทุเลาและกลับมาใช้งานไหล่ได้เกือบปกติ
-
แต่การเสื่อมไม่หายขาด ต้องดูแลและปรับพฤติกรรมระยะยาว
การป้องกัน
-
หลีกเลี่ยงการยกของหนักหรือใช้งานแขนเหนือศีรษะนาน ๆ
-
ออกกำลังกายเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบหัวไหล่ เช่น shoulder exercise, resistance band
-
ควบคุมน้ำหนักเพื่อลดแรงกดต่อข้อ
-
หากเคยบาดเจ็บไหล่ ควรรักษาให้หายสนิทก่อนกลับไปใช้งานหนัก
หมอสรุปให้ง่าย ๆ ว่า…
AC joint arthritis คือภาวะข้อไหล่เล็ก ๆ ด้านบนเสื่อมและอักเสบ ทำให้มีก้อนปูดและเจ็บเวลาใช้งานไหล่ ส่วนใหญ่รักษาแบบไม่ผ่าตัดก็ทุเลาได้ แต่ต้องดูแลตัวเองให้ถูกต้อง และถ้าอาการรุนแรงมาก แพทย์มีทางเลือกผ่าตัดช่วยได้
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#ข้อไหล่เสื่อม #ACJointArthritis #ปวดไหล่ #กดเจ็บหัวไหล่ #หมอเก่งกระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: หมอคะ อยู่ดี ๆ ไหล่ขวามันมีก้อนแข็ง ๆ ปูดขึ้นมา กดแล้วเจ็บเหมือนกระดูกงอก แบบนี้อันตรายหรือเปล่าคะ?
A: อาการแบบนี้ส่วนใหญ่มักสัมพันธ์กับภาวะข้อไหล่เสื่อมบริเวณข้อต่อ AC ซึ่งไม่ใช่โรคร้ายแรง แต่ควรปรึกษาแพทย์เพื่อวินิจฉัยและรับการรักษาที่เหมาะสมครับ
Q: ถ้ามีก้อนปูดที่หัวไหล่แล้วเจ็บนี่ต้องผ่าตัดเลยไหมคะ?
A: ส่วนใหญ่จะเริ่มจากการรักษาแบบไม่ผ่าตัดก่อนครับ การผ่าตัดจะพิจารณาในกรณีที่รักษาด้วยวิธีอื่นแล้วไม่ดีขึ้น หรืออาการปวดรบกวนชีวิตประจำวันมาก
Q: อาการปวดไหล่แบบนี้เกิดจากอะไรได้บ้างคะ?
A: อาการปวดไหล่ที่มีก้อนปูดอาจเกิดจากการเสื่อมตามอายุ การใช้งานหนักซ้ำ ๆ อุบัติเหตุ หรือเคยมีประวัติบาดเจ็บที่ไหล่มาก่อนครับ
Q: มีวิธีป้องกันไม่ให้เกิดก้อนปูดที่หัวไหล่ไหมคะ?
A: การป้องกันทำได้โดยหลีกเลี่ยงการยกของหนักหรือใช้งานแขนเหนือศีรษะนาน ๆ ออกกำลังกายเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบหัวไหล่ และควบคุมน้ำหนักครับ
Q: ถ้ามีอาการปวดไหล่แบบนี้แล้วไปหาหมอ หมอจะตรวจยังไงคะ?
A: แพทย์จะเริ่มจากการตรวจร่างกายโดยการกดบริเวณข้อต่อ AC และอาจมีการเอกซเรย์เพื่อดูความผิดปกติของข้อต่อครับ

