กระดูกไหปลาร้าหัก เรื่องใกล้ตัวที่ไม่ควรมองข้าม
“หมอคะ ลูกชายล้มจักรยาน กระแทกไหล่แรงมาก ตอนนี้ยกแขนไม่ขึ้น แล้วตรงไหปลาร้าดูเหมือนนูนขึ้นมา หนูควรทำยังไงคะ?”
นี่คือเสียงจากคุณแม่ท่านหนึ่งที่พาลูกมาที่ห้องฉุกเฉิน ซึ่งเป็นภาพที่หมอพบอยู่บ่อย ๆ เพราะกระดูกไหปลาร้าเป็นกระดูกที่หักได้ง่ายกว่าที่หลายคนคิด โดยเฉพาะเวลาเกิดอุบัติเหตุล้มลงแล้วไหล่เป็นจุดรับแรง
หมออยากเล่าให้ฟังว่า เรื่องนี้ถ้ารู้ไว้แต่เนิ่น ๆ จะช่วยลดความเจ็บปวดและทำให้ฟื้นตัวได้เร็วมากขึ้น
กระดูกไหปลาร้าคืออะไร
กระดูกไหปลาร้า คือกระดูกเส้นยาวที่อยู่ระหว่างหัวไหล่กับกระดูกอก ทำหน้าที่เชื่อมแขนกับลำตัว ทำให้เราสามารถยกแขน หมุนไหล่ หรือทำท่าทางต่าง ๆ ได้คล่องตัว
ถึงจะเป็นกระดูกเส้นเล็ก แต่มีความสำคัญมาก เพราะเป็นเสมือน “สะพาน” ระหว่างแขนกับลำตัว ถ้าสะพานนี้หัก ทุกการเคลื่อนไหวของแขนก็จะเจ็บทันที
เกิดอะไรขึ้นเมื่อกระดูกไหปลาร้าหัก
สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากแรงกระแทกโดยตรง เช่น
-
ล้มไหล่กระแทกพื้น
-
อุบัติเหตุจากการเล่นกีฬา
-
รถชนหรือหกล้มจากจักรยาน/มอเตอร์ไซค์
เมื่อกระดูกหัก ปลายกระดูกอาจเคลื่อนออกจากตำแหน่งเดิม ทำให้บริเวณนั้นนูนขึ้น หรือไหล่ข้างนั้นตกลงผิดรูปทันที
อาการที่มักพบ
-
ปวดเฉียบพลันบริเวณไหปลาร้า
-
เห็นไหล่ข้างหนึ่งตกลง หรือเอียงผิดปกติ
-
มีก้อนนูนตรงบริเวณกระดูกหัก
-
ยกแขนหรือขยับไหล่ได้ลำบากมาก
การตรวจและวินิจฉัย
หมอจะซักประวัติอุบัติเหตุและตรวจร่างกายร่วมกับการถ่ายเอกซเรย์ เพื่อดูตำแหน่งและลักษณะการหักว่ามีการเคลื่อนมากน้อยแค่ไหน บางกรณีถ้ามีแผลเปิดหรือสงสัยว่ามีการบาดเจ็บเส้นเลือด/เส้นประสาท อาจต้องตรวจเพิ่มเติมทันที
แนวทางการรักษา
1. รักษาแบบไม่ผ่าตัด
-
ใช้ผ้าคล้องแขนหรือสายพยุงไหล่ ให้กระดูกติดเอง
-
เหมาะกับกรณีที่กระดูกเคลื่อนน้อย ไม่สั้นลงมาก และไม่มีเส้นประสาทหรือเส้นเลือดบาดเจ็บ
-
ต้องติดตามใกล้ชิด เพราะถ้าการเคลื่อนมากเกินไปอาจติดผิดรูปได้
2. รักษาแบบผ่าตัด
-
แพทย์จะจัดกระดูกให้เข้าที่ และยึดด้วยแผ่นโลหะและสกรู
-
เหมาะในกรณีที่กระดูกสั้นลงเกิน 2 ซม., เคลื่อนมากเกิน 100%, ผิวหนังตึงเสี่ยงทะลุ, กระดูกหักเป็นหลายชิ้น หรือมีการบาดเจ็บเส้นเลือด/เส้นประสาทร่วมด้วย
-
ทำให้กระดูกกลับเข้ารูปเดิมและใช้งานแขนได้เร็วขึ้น
ตัวอย่างจากเคสจริง
คนไข้ชายอายุ 25 ปี ล้มมอเตอร์ไซค์ ไหล่กระแทกพื้นแรงมาก เอกซเรย์พบว่ากระดูกไหปลาร้าหักและเคลื่อนสูงจนผิวหนังตึง แพทย์จึงแนะนำให้ผ่าตัดเพื่อจัดกระดูก ลดโอกาสติดผิดรูป และให้กลับมาใช้แขนได้เต็มที่ภายในไม่กี่เดือน
พยากรณ์โรคและการดูแลหลังรักษา
โดยทั่วไป กระดูกไหปลาร้าที่หักสามารถติดและใช้งานได้ปกติภายใน 2–3 เดือน หากรักษาและกายภาพบำบัดตามคำแนะนำ
หลังรักษา ควร:
-
งดยกของหนักจนกว่ากระดูกจะติดสนิท
-
ทำกายภาพเพื่อฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของไหล่
-
พบแพทย์ตามนัดเพื่อติดตามการติดของกระดูก
สรุปง่าย ๆ
-
ถ้ากระดูกหักไม่มาก ใช้วิธีคล้องแขนให้ติดเองได้
-
ถ้ากระดูกเคลื่อนมากหรือเสี่ยงต่อการติดผิดรูป ควรผ่าตัด
-
การทำตามคำแนะนำแพทย์จะช่วยให้ฟื้นตัวเร็วและใช้งานแขนได้เหมือนเดิม
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng
#กระดูกไหปลาร้าหัก #อุบัติเหตุไหล่ #กระดูกและข้อ #ปวดไหล่ #บาดเจ็บกีฬา #หมอเก่งกระดูกและข้อ
คำถามที่พบบ่อย
Q: กระดูกไหปลาร้าหักนี่มันอันตรายมากไหมคะ?
A: กระดูกไหปลาร้าหักอาจทำให้เจ็บปวดและจำกัดการเคลื่อนไหว แต่โดยทั่วไปสามารถรักษาให้หายดีได้หากได้รับการดูแลที่เหมาะสม
Q: ถ้ากระดูกไหปลาร้าหัก ต้องผ่าตัดตลอดเลยหรือเปล่าคะ?
A: ไม่เสมอไปค่ะ ในกรณีที่กระดูกหักไม่มาก แพทย์อาจพิจารณาการรักษาแบบไม่ผ่าตัด เช่น การใช้ผ้าคล้องแขน
Q: หลังรักษาแล้ว จะกลับมาใช้แขนได้เหมือนเดิมไหมคะ?
A: โดยทั่วไปกระดูกไหปลาร้าที่หักสามารถติดและใช้งานได้ปกติภายใน 2-3 เดือน หากได้รับการรักษาและกายภาพบำบัดตามคำแนะนำ
Q: มีวิธีป้องกันไม่ให้กระดูกไหปลาร้าหักไหมคะ?
A: การระมัดระวังในการทำกิจกรรมที่เสี่ยงต่อการล้ม เช่น การเล่นกีฬา หรือการขับขี่ยานพาหนะ อาจช่วยลดความเสี่ยงได้ค่ะ
Q: ถ้ากระดูกไหปลาร้าหักแล้วมีก้อนนูนขึ้นมา จะเป็นอะไรไหมคะ?
A: การมีก้อนนูนขึ้นมาบริเวณกระดูกหักเป็นอาการที่พบได้ค่ะ แต่ควรให้แพทย์ตรวจวินิจฉัยเพื่อประเมินอาการอย่างละเอียด



