กระดูกพรุนไม่เคยปวด… แล้วจะรู้ตัวได้ยังไง?
“หมอคะ ถ้าหนูไม่เคยปวดเลย แล้วจะรู้ได้ยังไงว่ากระดูกพรุนหรือเปล่า?”
คำถามนี้หมอเจอบ่อยมาก โดยเฉพาะจากคุณผู้หญิงที่อายุเริ่มเข้าเลข 5–6 แล้วเริ่มสงสัยเกี่ยวกับสุขภาพกระดูกของตัวเอง เพราะได้ยินคำว่า “กระดูกพรุน” บ่อยขึ้นเรื่อย ๆ
กระดูกพรุน คืออะไร? ทำไมถึงไม่รู้ตัว?
กระดูกพรุน คือภาวะที่ “เนื้อกระดูกบางลง” และ “โครงสร้างภายในเปราะลง” เพราะแคลเซียมและแร่ธาตุที่เคยอยู่ในกระดูกค่อย ๆ ลดลงไปเรื่อย ๆ
ซึ่งต่างจากโรคข้อหรือหมอนรองกระดูกเสื่อมที่มักมีอาการปวดเตือนก่อน แต่ “กระดูกพรุนมักไม่ทำให้ปวด” จนกว่าจะมีภาวะแทรกซ้อน เช่น กระดูกหัก
สัญญาณเงียบ… ที่ควรรู้เท่าทัน
แม้จะไม่ปวด แต่บางคนอาจเริ่มมีอาการเหล่านี้แบบไม่รู้ตัว:
-
หลังค่อม หรือความสูงลดลงมากกว่า 2 ซม.
-
ปวดหลังแบบเรื้อรัง โดยเฉพาะกลางหลัง
-
เคยล้มเบา ๆ แต่กระดูกหักง่ายเกินเหตุ (เช่น สะโพก ข้อมือ หรือหลัง)
ใครบ้างที่ควรตรวจคัดกรองกระดูกพรุน?
-
ผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน (อายุ 50 ปีขึ้นไป)
-
ผู้ชายอายุเกิน 70 ปี
-
คนที่เคยกระดูกหักจากอุบัติเหตุเล็กน้อย
-
คนที่ผอม น้ำหนักน้อยกว่ามาตรฐาน
-
คนที่กินยาสเตียรอยด์ติดต่อกันหลายเดือน
-
ผู้ที่มีประวัติครอบครัวกระดูกพรุน
วิธีตรวจให้รู้แน่ ไม่ต้องเดา
การตรวจ “วัดความหนาแน่นของกระดูก” (Bone Mineral Density) หรือที่เรียกว่า DEXA scan เป็นวิธีที่ใช้รังสีเอกซเรย์ปริมาณต่ำ ตรวจความแน่นของกระดูกที่สะโพกและกระดูกสันหลัง
ใช้เวลาไม่ถึง 15 นาที และไม่เจ็บครับ
ผลตรวจจะให้ค่า T-score ซึ่งบอกระดับกระดูกว่าอยู่ในเกณฑ์ปกติ, เริ่มบาง หรือพรุนแล้ว
หมอแนะนำว่า…
อย่ารอให้ล้มแล้วกระดูกหักถึงค่อยรู้ตัวครับ เพราะบางคนล้มเบา ๆ ก็หักง่าย หายยาก และอาจเสียความสามารถในการเดินไปเลย
ถ้าเข้าเกณฑ์เสี่ยง หรือมีข้อสงสัย แนะนำให้ตรวจ DEXA สักครั้งตั้งแต่อายุ 50 ปีขึ้นไป และควรตรวจซ้ำทุก 1–2 ปีตามคำแนะนำแพทย์
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng
📞 โทร: 081-530-3666
#กระดูกพรุน #ไม่เคยปวดแต่พรุนได้ #DEXAscan #ตรวจความหนาแน่นกระดูก #หมอเก่ง #กระดูกและข้อ #ป้องกันกระดูกหัก
คำถามที่พบบ่อย
Q: หมอคะ หนูไม่เคยปวดหลังเลย จะรู้ได้ไงว่ากระดูกพรุน?
A: กระดูกพรุนมักไม่แสดงอาการปวดจนกว่าจะมีภาวะแทรกซ้อน เช่น กระดูกหัก
Q: ถ้ากระดูกพรุนแล้วมันจะปวดตอนไหนคะ?
A: อาการปวดอาจเกิดขึ้นเมื่อกระดูกหักจากการล้มเบาๆ หรือเมื่อกระดูกสันหลังยุบตัว
Q: มีวิธีไหนที่รู้ได้แน่ๆ ว่ากระดูกพรุนไหม โดยไม่ต้องรอให้ปวด?
A: การตรวจวัดความหนาแน่นของกระดูก (DEXA scan) เป็นวิธีที่แม่นยำในการประเมินภาวะกระดูกพรุน
Q: ใครบ้างที่ควรไปตรวจคัดกรองกระดูกพรุนคะ?
A: ผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน ผู้ชายอายุเกิน 70 ปี หรือผู้ที่มีประวัติครอบครัวกระดูกพรุน ควรพิจารณาตรวจคัดกรอง
Q: ถ้าตรวจ DEXA scan แล้วผลออกมาว่ากระดูกเริ่มบาง ต้องทำยังไงคะ?
A: แพทย์อาจแนะนำการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม การรับประทานอาหารเสริม หรือการรักษาอื่นๆ เพื่อป้องกันไม่ให้กระดูกพรุนมากขึ้น


