ปวดหลังชาร้าวลงขา เพราะกระดูกสันหลังคด…ต้องกลัวไหม?

“หมอคะ ตอนแรกปวดหลังข้างเดียวเฉย ๆ แต่ช่วงหลังเริ่มชาร้าวลงขา เดินมากก็ปวด ยืนนานก็ยิ่งชาช่วงน่อง บางทีเหมือนขาอ่อนแรงเลยค่ะ” — คุณลุงสมชาย อายุ 65 ปี บอกเล่าด้วยสีหน้าเป็นกังวล

หมอเห็นแล้วก็เข้าใจเลยครับ เพราะอาการแบบนี้เจอบ่อยมากในคนวัยเกษียณ โดยเฉพาะคนที่มีภาวะกระดูกสันหลังคด หรือหมอนรองกระดูกเสื่อมร่วมด้วย

กระดูกสันหลังคด กับอาการร้าวลงขา เกี่ยวกันอย่างไร?

จริง ๆ แล้ว กระดูกสันหลังของเราควรตรงเป็นแนวตรงจากคอถึงก้นกบ แต่เมื่ออายุมากขึ้น บางคนมีกระดูกบาง หรือหมอนรองกระดูกเสื่อมจนทำให้แนวกระดูกเริ่มเบี้ยวหรือโค้งผิดรูปไป

การคดของกระดูกสันหลัง โดยเฉพาะบริเวณเอว อาจทำให้ช่องที่เส้นประสาทวิ่งผ่านแคบลง เส้นประสาทจึงถูกเบียดหรือกดทับ จนเกิดอาการปวดหลังร้าวลงขา ชา หรือกล้ามเนื้อขาอ่อนแรง

แล้วจะรู้ได้อย่างไรว่ามีปัญหากระดูกสันหลังคด?

นอกจากอาการปวดชาร้าวลงขาแล้ว คนไข้บางคนอาจสังเกตว่าตัวเองยืนตัวเอียง ขาไม่เท่ากัน หรือใส่เสื้อผ้าแล้วชายเสื้อไม่เท่ากัน

วิธีตรวจที่ช่วยยืนยันได้แม่นยำคือการเอกซเรย์กระดูกสันหลังเต็มแผ่น และบางกรณีที่ต้องดูว่าเส้นประสาทถูกกดทับมากน้อยแค่ไหน อาจใช้ MRI ช่วยดูรายละเอียดของหมอนรองกระดูกและเส้นประสาทเพิ่มเติม

รักษาอย่างไร? จำเป็นต้องผ่าตัดไหม?

หมออยากให้สบายใจก่อนว่า…ไม่ใช่ทุกคนที่กระดูกสันหลังคดต้องผ่าตัดนะครับ

หากยังเดินได้ อาการปวดชาร้าวลงขาไม่รุนแรงมาก การรักษาเบื้องต้นที่ใช้ได้ผลคือ

• ปรับพฤติกรรม: หลีกเลี่ยงการยืนหรือเดินนาน ๆ พยายามนั่งพักเป็นระยะ ๆ

• ออกกำลังกายบริหารกล้ามเนื้อหลังและหน้าท้องให้แข็งแรง เพื่อช่วยพยุงกระดูก

• ใช้ยาแก้อักเสบหรือยาคลายกล้ามเนื้อช่วงที่อาการกำเริบ

• ฉีดยาลดการอักเสบเฉพาะจุด โดยใช้เครื่อง ultrasound ช่วยระบุตำแหน่งให้แม่นยำ

ในรายที่อาการรุนแรง เดินไม่ได้ ขาอ่อนแรงมาก หรือควบคุมปัสสาวะไม่ได้ อาจต้องพิจารณาผ่าตัดเพื่อคลายการกดทับของเส้นประสาทครับ

โรคนี้หายขาดไหม?

กระดูกสันหลังคดในผู้สูงวัย เป็นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดจากอายุและการเสื่อมของร่างกาย จึงไม่สามารถทำให้กลับมาตรงเหมือนเดิมได้ 100% แต่สามารถควบคุมอาการไม่ให้แย่ลง และใช้ชีวิตได้เป็นปกติใกล้เคียงเดิม

สิ่งสำคัญคือ ต้องติดตามอาการเป็นระยะ ปรับพฤติกรรม และออกกำลังกล้ามเนื้อหลังอย่างสม่ำเสมอครับ

หมอสรุปให้นะครับ…

ปวดหลังชาร้าวลงขา อาจเป็นสัญญาณว่ากระดูกสันหลังเริ่มคดหรือเบียดเส้นประสาทแล้ว โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ หากปล่อยไว้อาการอาจค่อย ๆ แย่ลงจนเดินไม่ไหว

แต่ถ้าตรวจเจอเร็ว และเริ่มรักษาอย่างถูกวิธี เราสามารถคุมอาการให้ดีขึ้น และชะลอความเสื่อมไม่ให้รุนแรงได้ครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng

#ปวดหลัง

#กระดูกสันหลังคด

#ร้าวลงขา

#ผู้สูงอายุ

#หมอเก่ง

#กระดูกและข้อ

#หมอนรองกระดูก

คำถามที่พบบ่อย

Q: ปวดหลังแล้วร้าวลงขาแบบนี้ต้องผ่าตัดกระดูกสันหลังคดเลยไหมคะ? A: ไม่จำเป็นต้องผ่าตัดทุกคนครับ ในหลายกรณีสามารถรักษาด้วยวิธีอื่นได้ ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการ Q: ถ้ากระดูกสันหลังคดแล้วจะกลับมาตรงเหมือนเดิมได้ไหมคะ? A: กระดูกสันหลังคดในผู้สูงวัยเป็นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดจากอายุและการเสื่อม จึงไม่สามารถทำให้กลับมาตรง 100% ได้ แต่สามารถควบคุมอาการได้ Q: มีวิธีอื่นนอกจากผ่าตัดไหมคะ? A: มีหลายวิธีครับ เช่น การปรับพฤติกรรม การออกกำลังกาย การใช้ยา หรือการฉีดยาลดการอักเสบเฉพาะจุด Q: จะรู้ได้อย่างไรว่ากระดูกสันหลังคด? A: นอกจากอาการปวดชาร้าวลงขาแล้ว อาจสังเกตจากอาการยืนตัวเอียง ขาไม่เท่ากัน หรือการเอกซเรย์กระดูกสันหลังเต็มแผ่นเพื่อยืนยัน Q: ถ้าอาการไม่รุนแรงมาก ต้องทำอย่างไรบ้างคะ? A: ควรปรับพฤติกรรม หลีกเลี่ยงการยืนหรือเดินนานๆ ออกกำลังกายบริหารกล้ามเนื้อหลังและหน้าท้องให้แข็งแรง และอาจใช้ยาตามคำแนะนำของแพทย์ครับ